Uzasadnienie
W dniu 30 maja 2023 r. E. Ś. i S. Ś. (dalej jako: "skarżący") nadali wniosek o zbadanie, w trybie przepisu art. 5a ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm. – dalej jako: "p.u.s.a."), wymogów niezawisłości i bezstronności sędziów wskazanych w zawiadomieniu Sądu z dnia 18 maja 2023 r. (I SA/Op 194/22) o składzie orzekającym wyznaczonym w sprawie oraz o osobie sędziego zastępcy (tj. sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Grzegorza Gockiego, Marzeny Łozowskiej, Aleksandry Sędkowskiej i asesora sądowego Anny Komorowskiej-Kaczkowskiej – dalej jako: "Sędziowie").
Skarżący wskazali, że wnoszą o zbadanie czy Sędziowie wskazani w tym zawiadomieniu brali udział w latach poprzednich przy rozpoznawaniu skarg strony skarżącej dotyczącej opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od grudnia 2014 r. do marca 2016 r. oraz innych okresów dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wnieśli o wyłączenie wyznaczonych w zawiadomieniu Sędziów od rozpoznania sprawy w przypadku ustalenia, że Sędziowie wyznaczeni do tej sprawy brali taki udział.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje
Powołany na wstępie art. 5a p.u.s.a. wszedł w życie 15 lipca 2022 r., na podstawie przepisów ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1259). Przepis ten dopuścił możliwość badania, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w § 3 (tj. w postępowaniu sądowoadministracyjnym - strony skarżącej lub uczestnika postępowania na prawach strony), spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy.
Wniosek może być zgłoszony wobec sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wyznaczonego do składu sądu rozpoznającego sprawę co do istoty lub skargę kasacyjną (§ 2).
Zgodnie z art. 5a p.u.s.a., wniosek powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać: 1) żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w § 1;
2) przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie (§ 5). Wniosek niespełniający powyższych wymagań podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych (§ 6, zdanie pierwsze).
Z przytoczonych wyżej regulacji wynika zatem, że wymogiem formalnym, warunkującym merytoryczne rozpoznanie wniosku, jest zarówno sformułowanie w nim żądania zbadania spełnienia przez sędziego wymogów bezstronności i niezawisłości w powiązaniu z okolicznościami towarzyszącymi jego powołaniu oraz jego postępowaniu po powołaniu, jak i takie uzasadnienie tego wniosku, które będzie wskazywać na okoliczności i dowody wspierające to żądanie.
Przez "okoliczności uzasadniające żądanie" należy rozumieć przede wszystkim okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego – a przywołanie tych okoliczności i przedstawienie dowodów jest obligatoryjne, bowiem właśnie te okoliczności stanowią o odrębności podstawy wyłączenia sędziego z art. 5a p.u.s.a. Brakiem formalnym wniosku będzie więc nieprzywołanie okoliczności związanej z powołaniem sędziego na stanowisko i nieprzedstawienie stosownych dowodów na ich poparcie (zob. postanowienie NSA z dnia 3 października 2022 r., sygn. akt III OSK 3402/21, dostępne, podobnie jak pozostałe orzeczenia powołane w dalszej części uzasadnienia, na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że złożony przez skarżących w niniejszej sprawie wniosek nie spełniał żadnego z tych wymagań.
W swoim piśmie z 30 maja 2023 r. skarżący zgłosili wątpliwości co do bezstronności Sędziów z uwagi na ich możliwy udział w innych sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od grudnia 2014 r. do marca 2016 r. oraz innych okresów dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które to wątpliwości nie podlegają badaniu w ramach niniejszej procedury z art. 5a p.u.s.a. Wniosek skarżących nie zawierał żadnych zarzutów pod adresem objętych wnioskiem Sędziów, ani nie przedstawiał żadnych argumentów, które odnosiłyby się do okoliczności towarzyszących powołaniu Sędziów oraz ich niezawisłości i bezstronności.
Wniosek niespełniający wymagań tych przepisów podlega odrzuceniu na posiedzeniu niejawnym, bez wezwania do usunięcia braków formalnych (art. 5a § 6 p.u.s.a.) i to w składzie jednego sędziego (zob. postanowienie WSA w Opolu z dnia 30 marca 2023 r., sygn. akt II SAB/Op 73/22).
Dlatego Sąd, działając na podstawie art. 5a § 5, 6 i 18 p.u.s.a. w zw. z art. 16 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023, poz. 259 ze zm.) orzekł jak w sentencji.