Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie - WINB) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021r. poz. 735 ze zmianami), po rozpatrzeniu odwołania J.M. od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie - PINB) z dnia [...].03.2022r. znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia WINB wskazał, że decyzją z dnia [...].03.2022 r. nr [...] znak: [...], wydaną na podstawie art. 49e ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm., dalej - p.b.), PINB nakazał J.M. rozebrać wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę gołębnik o wymiarach około 2,5m x 3,8m na działce nr [...]. Jednocześnie w sentencji decyzji organ powiatowy poinformował inwestora, że do rozbiórki należy przystąpić niezwłocznie, gdy niniejsza decyzja stanie się ostateczna. Ponadto organ wskazał, że roboty rozbiórkowe należy prowadzić zgodnie z zasadami BHP. W uzasadnieniu powyższej decyzji PINB wskazał między innymi, że w dniu [...].06.2021 r. przeprowadził kontrolę, w wyniku której ustalił, że na działce nr [...] znajduje się drewniany obiekt budowlany o wymiarach około 2,5m x 3,8m i wysokości około 3,0 m. Jest to obiekt wolnostojący, parterowy, przykryty dachem dwuspadowym niesymetrycznym pokrytym gontem papowym.
Obiekt posadowiono na gruncie na bloczkach betonowych (brak trwałego związania z gruntem) w odległości około 1,30 m od granicy pomiędzy działkami nr [...] oraz w odległości około 9,5 m od zachodniej ściany budynku gospodarczego znajdującego się na działce nr [...]. Obiekt pełni funkcję gołębnika. J.M. oświadczył, że przed przystąpieniem do budowy gołębnika nie uzyskał pozwolenia na budowę, nie dokonał również jego zgłoszenia. W ocenie organu powiatowego, obiekt pełniący funkcję gołębnika, chociaż posiada ściany i dach nie jest budynkiem (zgodnie z art. 3 pkt 2 p.b.), ponieważ nie jest trwale związany z gruntem i nie posiada fundamentów (został ustawiony na bloczkach betonowych). Nie jest również obiektem małej architektury (zgodnie z art. 3 pkt 4 p.b.). Jest więc budowlą, z tym że pełni funkcję użytkową budynku, ponieważ tak samo jak budynek posiada ściany i dach wydzielające ten obiekt z przestrzeni.
PINB wskazał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29-31, w którym wymieniono rodzaje robót budowlanych (w tym budów), których przeprowadzenie nie wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Pośród robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę lub zgłoszenia nie wymieniono wzniesienia budowli jaką jest między innymi obiekt budowlany pełniący funkcję użytkową budynku (posiada ściany, dach) jednak nie posiada fundamentów, dlatego przed przystąpieniem do realizacji inwestycji inwestor zobowiązany był do uzyskania pozwolenia na budowę. W toku prowadzonego postępowania PINB ustalił, że Starosta nie udzielił J.M., ani nikomu innemu, pozwolenia na budowę gołębnika o wymiarach około 2,5m x 3,8m na działce nr [...]. Organ powiatowy wskazał, że w dniu [...].07.2021 r. wydał postanowienie nr [...] o wstrzymaniu robót budowlanych na wyżej wymienionej nieruchomości, którym nałożono obowiązek zabezpieczenia obiektu przed dostępem osób postronnych oraz poinformowano, iż inwestor, właściciel lub zarządca w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy może złożyć wniosek o legalizację oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej. W związku z tym, iż inwestor w ustawowym terminie nie złożył stosownego wniosku o legalizację, organ nadzoru budowlanego wydał decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego.
Od powyższej decyzji PINB z dnia [...].03.2022r. odwołanie wniósł J.M. zarzucając naruszenie przepisów art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 § 1 kpa. Zdaniem skarżącego organ powiatowy dokonał błędnej klasyfikacji obiektu uznając, że gołębnik pełni funkcję użytkową budynku, podczas gdy, przedmiotowy gołębnik należy uznać za "inny obiekt architektury ogrodowej" na wykonanie, którego nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Skarżący zarzucił także naruszenie prawa materialnego, tj. art. 49e oraz art. 28 ust. 1 p.b., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie.
Odwołujący podniósł również, że PINB nie uwzględnił, iż w chwili obecnej "trwa okres lęgowy gołębi", w związku z czym wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji o nakazie rozbiórki, może narazić go na odpowiedzialność kamą z tytuł znęcania się nad zwierzętami. Ponadto, zdaniem odwołującego organ błędnie przyjął, że gołębnik znajduje się zbyt blisko okien pomieszczeń mieszkalnych.
Odnosząc się do treści odwołania organ odwoławczy wskazał, że podziela stanowisko organu pierwszej instancji, iż budowa danego obiektu wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Kwestia ta stanowiła już przedmiot rozpoznania organu w postępowaniu odwoławczym ze względu na wniesione przez stronę zażalenie na postanowienie PINB nr [...] z dnia [...].07.2021r. Jak ustalił PINB przedmiotowy obiekt nie jest budynkiem, gdyż nie posiada fundamentów, spoczywa na bloczkach betonowych. Obiekt ten pełni funkcję gołębnika, a więc nie można go zakwalifikować jako obiektu o funkcji gospodarczej. Organ wskazał na § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zawarta w tym przepisie definicja budynku gospodarczego stanowi, że jest nim "budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych".
Zatem gołębnika nie można traktować jako obiektu gospodarczego, w tym związanego z produkcją rolną, jak też obiektu małej architektury. Oznacza to, że obiekt taki posiada funkcję obiektu inwentarskiego i podlega reżimowi art. 48 p.b. (patrz wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22.04.1999r. sygn. akt IV SA 1830/96 - LEX nr 47183 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 17.08.20lOr. sygn. akt 11 SA/Bd 669/10 - orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie zaś z art. 28 ust. 1 p.b. zasadą jest, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast w stosunku do tej zasady w art. 29 wprowadzono wyjątki, jednak w art. 29 p.b. nie wymieniono gołębnika - obiektu o funkcji inwentarskiej, który podlegałby zwolnieniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy nie podzielił także stanowiska, iż w/w obiekt należało zakwalifikować jako obiekt małej architektury.
Wprawdzie definicja z art. 3 pkt 4 p.b. nie wymienia w sposób wyczerpujący wszystkich rodzajów obiektów małej architektury, jednak wyraźnie wskazuje na obiekty kultu religijnego, obiekty architektury ogrodowej oraz obiekty służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku (śmietniki). Lista obiektów nie jest przy tym wyczerpująca i niewątpliwie do obiektów małej architektury można zaliczyć także inne obiekty, poza wyraźnie w niej wymienionymi. Należy jednak mieć na względzie, że mogą to być jedynie obiekty niewielkie i rodzajowo podobne do tych, które zostały wymienione w art. 3 pkt 4 p.b. (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18.07.2018r. sygn. akt U OSK2077/16 – LEX nr 2527196).
Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji WWIB wskazał, że została ona wydana na podstawie art. 49e p.b. Przepis ten stanowi, że: "Organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części w przypadku: 1) niezłożenia wniosku o legalizację w wymaganym terminie;
- 2) wycofania wniosku o legalizację: 3) nieprzedłożenia, w wyznaczonym terminie, dokumentów legalizacyjnych;
- 4) niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia o usunięciu nieprawidłowości w dokumentach legalizacyjnych;
- 5) nieuiszczenia opłaty legalizacyjnej w wyznaczonym terminie;
- 6) kontynuowania budowy pomimo postanowienia o wstrzymaniu budowy". W przedmiotowej sprawie PINB postanowieniem nr [...] z dnia [...].07.2021 r. znak: [...] (postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem WINB z dnia [...].08.2021 r. znak: [...], natomiast wyrokiem z dnia 10.11.2021 r. sygn. akt II SA/Go 840/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J.M. na w/w postanowienie WINB) na postawie art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. (w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw - Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 ze zmianą) wstrzymał roboty budowlane w związku z budową przedmiotowego gołębnika. W uzasadnieniu tego postanowienia stosownie do art. 48a pkt 1 p.b. wskazano, iż w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może złożyć wniosek o legalizację. W stanie prawnym obowiązującym przed nowelizacją z dnia 13 lutego 2020 r. zmieniającą ustawę Prawo budowlane z dniem 19 września 2020 r. (Dziennik Ustaw z 2020 r. poz. 471), jak i obecnie, legalizacja samowoli budowlanej ma na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem. Tym samym, podstawowym warunkiem dopuszczalności legalizacji obiektu budowlanego była i jest nadal jego zgodność z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Nowela nie zmieniła warunków legalizacji, a jedynie tryb procedowania. W aktualnym stanie prawnym legalizacja prowadzona jest wyłącznie na wniosek inwestora. Zgodnie z art. 48 ust. 1 i 3 oraz art. 48b p.b. w aktualnym brzmieniu, w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej organ nadzoru budowlanego ma obowiązek postanowieniem wstrzymać budowę, pouczyć o możliwości złożenia wniosku o legalizację i wniesienia opłaty legalizacyjnej. Możliwość złożenia wniosku jest ograniczona w czasie. Po złożeniu takiego wniosku organ wzywa inwestora do przedłożenia wymaganych dokumentów, następnie sprawdza ich kompletność oraz weryfikuje zgodność budowy z przepisami, ewentualnie wzywa do usunięcia nieprawidłowości. Postępowanie kończy się wydaniem decyzji o legalizacji albo nakazem rozbiórki (art. 49 ust. 4 i art. 49e p.b.) (patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 07.10.202łr. sygn. akt IISA/Ol 364/21 - LEXnr 3267846). Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że w toku postępowania w sprawie budowy gołębnika na działce [...], realizowanego bez wymaganego przepisami pozwolenia na budowę Inwestor nie złożył wniosku o legalizację, o którym mowa w art. 48a p.b. Taki wniosek nie został złożony pomimo, iż organ powiatowy w postanowieniu nr [...] z dnia [...].07.2021r. znak: [...] wydanym w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych prowadzonych w związku z budową gołębnika zawarł informację o możliwości złożenia wniosku o legalizację przedmiotowego obiektu budowlanego, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy. Przy czym, jeżeli inwestor robót budowlanych dostarczy w wyznaczonym terminie wymagane dokumenty, organ po ich pozytywnej weryfikacji zgodnie z art. 49 ust. 2a w drodze postanowienia ustali wysokość opłaty legalizacyjnej na podstawie art. 49d ust. 1 pkt 1 p.b. Z kolei w przypadku niezłożenia wniosku o legalizację w wymaganym terminie, organ nadzoru budowlanego zgodnie z art. 49e pkt 1 p.b. wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego. Ponieważ w ustawowym terminie do PINB nie wpłynął wniosek o legalizację obiektu, organ powiatowy działając na podstawie art. 49e pkt 1 p.b. wydał zaskarżoną decyzję w przedmiocie nałożenia obowiązku rozbiórki gołębnika. Z treści art. 49e pkt 1 p.b. wynika, że decyzja w przedmiocie rozbiórki ma charakter związany co oznacza, że ziszczenie się okoliczności wskazanej w przytoczonym przepisie powoduje po stronie organu obowiązek wydania decyzji o określonej treści. Nawet gdyby liczyć ów termin od dnia doręczenia inwestorowi w/w postanowienia WINB (doręczenie nastąpiło w dniu 23.08.202 r. za pośrednictwem operatora pocztowego), to termin na złożenie wniosku legalizacyjnego, upłynął z dniem 22.09.2021 r. W takiej zaś sytuacji oraz z uwzględnieniem okoliczności, iż brak było wniosku o ewentualne przywrócenie terminu na złożenie wniosku legalizacyjnego, podnoszona przez skarżącego kwestia lokalizacji budynku pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Powołując się na art. 52 p.b. WINB podzielił również ustalenia organu powiatowego odnośnie osoby odpowiedzialnej za samowolę budowlaną. W świetle dotychczasowych ustaleń organu powiatowego właścicielem obiektu jest J.M., który był również jedynym inwestorem robót budowlanych. Odnosząc się do twierdzenia zawartego w odwołaniu, że przedmiotowy gołębnik jest siedliskiem i miejscem lęgowym ptaków WINB wskazał, że te okoliczności nie stanowią ustawowej negatywnej przesłanki uniemożliwiającej wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę. Wykonanie obowiązku rozbiórki pomimo podniesienia zarzutu ewentualnego uszkodzenia siedlisk i budek lęgowych ptaków jest możliwe przy zachowaniu staranności w czynnościach rozbiórkowych. Nadto w uzasadnionych przypadkach, przy wykazanym braku rozwiązań alternatywnych, na podstawie art. 56 ust. 1 i 52 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2021 r. poz. 1098), możliwe jest uzyskanie stosownych zezwoleń odpowiednich organów (patrz: wyrok Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 05.03.2020r. sygn. akt II SA/Go 4/20 - orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie zaś z wyżej wskazanym art. 56 ust. 1 i 2 cytowanej ustawy, możliwe jest uzyskanie stosownych zezwoleń: Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska - na odstępstwa dotyczące zakazów umyślnego zabijania ptaków lub niszczenia ich jaj - Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska - na odstępstwa dotyczące zakazów niszczenia siedlisk i ostoi, niszczenia, usuwania łub uszkadzania gniazd, umyślnego uniemożliwiania dostępu do schronień, a także płoszenia i niepokojenia ptaków. Przy czym zgodnie z art. 52 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody (tekst jednolity: Dziennik Ustaw z 2021r. poz. 1098) zakaz usuwania gniazd ptasich z obiektów budowlanych lub terenów zieleni nie dotyczy okresu od dnia 16 października do końca lutego, jeżeli wymagają tego względy bezpieczeństwa lub sanitarne.
Od powyższej decyzji WINB z dnia [...].04.2022 r. znak [...] J.M. wniósł skargę. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
- 1. art. 7, art. 11 oraz art. 77 § 1 kpa poprzez błędne uznanie, że gołębnik wymaga pozwolenia na budowę, gdy tymczasem, ani pozwolenia na budowę ani zgłoszenia nie wymaga,
- 2. art. 107 § 1, § 3, § 7 oraz art. 8 § 1 k.p.a., poprzez nieustosunkowanie się do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz pominięcie istotnych kwestii związanych ze sprawą, w szczególności poprzez nie wykazanie, że gołębnik wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia,
- 3. art. 8 k.p.a, poprzez prowadzenie postępowania w sposób całkowicie niebudzący zaufania do władzy publicznej.
- 4. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 49e pkt 1 p.b. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i wydanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej na podstawie tego przepisu, gdy tymczasem nie ma podstaw do uznania, że przepis ten winien mieć zastosowanie w sprawie,
- 5. błędne uznanie, że gołębnik pełni funkcję użytkową budynku, gdy tymczasem jest to obiekt małej architektury, który nie wymaga ani zgłoszenia ani pozwolenia na budowę,
- 6. błędne uznanie, że gołębnik wymaga pozwolenia na budowę. Mając na względzie powyższe skarżący wniósł o: 1. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzję PINB z dnia [...].03.2022 roku o nr [...], 2. zasądzenie od organu administracji na rzecz skarżącego kosztów postępowania wywołanych wniesieniem skargi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, zgodnie z wolą stron (art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2019 r. poz. 2325, zwana dalej - p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
- 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
- a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b)naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
- c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
- 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
- 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Mając na uwadze tak zakreślone granice kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w sprawie nie doszło do naruszenia prawa o jakim mowa w powołanym art.145 § 1 p.p.s.a.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy p.b. dotyczące postępowania legalizacyjnego. Zgodnie z art. 48 ust. 1 p.b. organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego:
- 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo
- 2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.
W myśl ust. 3 art. 48 w postanowieniu o wstrzymaniu budowy informuje się o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części, zwanego dalej "wnioskiem o legalizację", oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części, zwanej dalej "decyzją o legalizacji", oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
Warto w tym miejscu zwrócić uwagę, że obecne brzmienie przepisu art. 48 p.b. nadane zostało ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471), obowiązującą od 19 września 2020 r. Na skutek powyższych zmian postępowanie w sprawie samowoli budowlanej zostaje rozpoczęte wydaniem postanowienia o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia (art. 48 ust. 1p.b.). W postanowieniu tym organ informuje o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej (ust. 3 p.b.). Jeżeli w dalszym postępowaniu wniosek taki nie zostanie złożony obowiązkiem organ nadzoru budowlanego jest wydanie nakazu rozbiórki (art. 49e pkt 1 p.b.), natomiast złożenie wniosku wdraża procedurę legalizacyjną.
W analizowanej sprawie postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. wydanym na postawie art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. PINB wstrzymał roboty budowlane prowadzone bez wymaganego pozwolenia na budowę przy budowie przedmiotowego gołębnika na działce nr [...]. Jednocześnie w postanowieniu tym organ pouczył stronę o możliwości złożenia w terminie 30 dni od otrzymania postanowienia wniosku o legalizację wybudowanego obiektu budowlanego. Powyższe postanowienie organu I instancji zostało utrzymane w mocy postanowieniem WINB z dnia [...] sierpnia 2021 r. Wyrokiem z dnia 10 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Go 840/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę na w.w. postanowienie WINB.
Rolą organu w postępowaniu poprzedzającym wydanie postanowienia o wstrzymaniu robót budowanych wydanego na podstawie art. 48 ust. 1 p.b. jest prawidłowe określenie kwalifikacji prawnej obiektu, którego dotyczy legalizacja, okoliczność ta przesądza bowiem o tym, czy w ogóle prowadzenie postępowania legalizacyjnego w danym przypadku jest zasadne. Postępowanie legalizacyjne może dotyczyć jedynie takiego obiektu na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę lub zgłoszenie. Przypomnieć zatem trzeba, że w postanowieniu z dnia [...] lipca 2021 r. PINB zakwalifikował przedmiotowy obiekt jako budowlę, w rozumieniu art. 3 pkt 3 p.b., podlegającą reżimowi przepisów ustawy p.b. i wymagającą uzyskania pozwolenia na budowę. Stanowisko to zostało potwierdzone postanowieniem WINB z dnia [...] sierpnia 2021 r. utrzymującym w mocy w.w. postanowienie PINB z dnia [...] lipca 2021 r., nadto wyrokiem WSA z Gorzowie Wlkp. z dnia 10 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Go 840/21 oddalającym skargę na powyższe postanowienie WINB z dnia [...] sierpnia 2021 r. W tej sytuacji kwestia kwalifikacji prawnej przedmiotowego obiektu budowlanego, jako wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę, została ostatecznie i prawomocnie rozstrzygnięta, co z kolei oznacza że w tym zakresie organ orzekający w niniejszej sprawie jest związany stanowiskiem zawartym w w.w. postanowieniach i nie może czynić dalszych ustaleń oraz formułować odmiennych wniosków.
Postępowanie administracyjne prowadzone na podstawie art. 49e pkt 1 p.b. stanowi konsekwencję niezłożenia w określonym terminie wniosku o legalizację obiektu budowlanego. W badanej sprawie nie jest sporne, że w postanowieniu PINB z dnia [...] lipca 2021 r. skarżący został poinformowany o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego, jak również nie budzi wątpliwości, że nie składając takiego wniosku z możliwości tej skarżący nie skorzystał. W tej sytuacji, kierując się treścią art. 49e pkt 1 p.b., organ miał obowiązek nałożyć obowiązek rozbiórki danego obiektu budowlanego. Decyzja wydana na podstawie wskazanego powyżej przepisu p.b. ma charakter związany, co oznacza że w wypadku ziszczenia się określonego warunku organ ma obowiązek wydania decyzji o ustalonej treści.
Zaskarżona decyzja spełnia również wymogi prawa procesowego. Organ odniósł się do zarzutów i argumentacji zawartych w odwołaniu, w tym do kwestii ochrony siedlisk i budek lęgowych ptaków. Argumentację organu należy ocenić jako prawidłową, znajduje bowiem oparcie w przepisach prawa materialnego. W związku z tym niezasadne okazały się zarzuty skargi odnoszące się do naruszeń przepisów prawa procesowego.
W tym stanie rzeczy, nie znajdując podstaw do zakwestionowania zaskarżonej decyzji, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na mocy art. 151 p.p.s.a.