Uzasadnienie
Skarżąca H. P. złożyła 19 listopada 2013r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie wszczętej skargami J. L., M. O., W. B., M. F., J. M., J. W., B. K., H. W., A. B. i H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] września 2013r.
We wniosku oświadczyła, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, bowiem utrzymuje się z emerytury w wysokości 1200 zł. Wnioskodawczyni oświadczyła, że posiada mieszkanie (o powierzchni 70 m2) oraz "pół bliźniaka" (100 m2).
Referendarz sądowy zarządzeniem z 18 listopada 2013r. wezwał skarżącą do złożenia wyjaśnienia, czy prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nadesłania wciągów z rachunków bankowych będących w posiadaniu skarżącej, udzielenia informacji na temat rodzaju i wysokości wydatków ponoszonych na konieczne utrzymanie oraz ich udokumentowania oraz przedstawienia dokumentu potwierdzającego podaną we wniosku wysokość emerytury (np. kopii decyzji o przyznaniu emerytury). Zarządzenie doręczone zostało skarżącej w dniu 9 grudnia 2013r., na zasadzie tzw. doręczenia przez awizo (karta 227 akt sprawy) oraz jej pełnomocnikowi w dniu 27 lutego 2014r. (karta 274 akt sprawy).
Pełnomocnik skarżącej w odpowiedzi na wezwanie oświadczył, że H. P. jest osobą samotną, chorą, na jej rachunek wpływa tylko emerytura ZUS. Pełnomocnik podał, ze skarżąca ponosi część kosztów utrzymania niepełnosprawnego syna, przedstawił kopie faktur za zakup leków, opatrzonych datą 26 stycznia, 15 lutego, 10 kwietnia, 20 maja, 17 lipca 2013r., kopię faktury za energię elektryczną na kwotę 182 zł., dokumenty potwierdzające wysokość czynszu, podatku od nieruchomości, opłaty z tytułu użytkowania wieczystego oraz kopię decyzji o przyznaniu emerytury w wysokości 1180 zł. (z marca 2012r.).
Zarządzeniem z dnia 25 marca 2014r. skarżąca wezwana została do:
- a) nadesłania wyciągów z rachunków bankowych będących w posiadaniu strony skarżącej dokumentujących operacje na tych rachunkach w okresie ostatnich trzech miesięcy,
- b) złożenia oświadczenia wyjaśniającego, czy dom, którego jest właścicielem jest zamieszkały, a jeżeli tak – to przez kogo i czy z tego tytułu skarżąca otrzymuje korzyści finansowe (np. dochód z umowy najmu),
- c) nadesłania dokumentu potwierdzającego aktualną wysokość emerytury,
- d) nadesłania kopii faktur i rachunków potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych miesięcznie na konieczne utrzymanie (złożone do akt sprawy kopie faktur za zakup leków zostały wystawione w I połowie 2013r.).
Skarżąca nie na wezwanie nie udzieliła odpowiedzi.
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony przez H. P. nie jest uzasadniony.
Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy).
Według art. 252 § 1 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony, obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Z kolei w myśl art. 255 tej ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Dopiero po zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia w sprawie prawa pomocy.
Referendarz stwierdza, że o odmowie przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie decyduje brak wymaganej przez prawo współpracy skarżącej w wyjaśnieniu jej sytuacji majątkowej. Skarżąca nie wykazała w przekonujący sposób, że poniesienie kosztów sądowych tej sprawy zachwieje jej sytuacją materialną i bytową w taki sposób, że nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Skarżąca nie tylko nie nadesłała dokumentu potwierdzającego aktualną wysokość emerytury, ale nie wyjaśniła, czy "połowa bliźniaka" którego jest właścicielem przynosi jej dochód, a jeżeli te, to z jakich przyczyn.
Referendarz podkreśla, że prawo pomocy nie może zostać przyznane jeżeli nie ma pewności, że strona wnioskująca o tę pomoc nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub pełnych (prawo pomocy w zakresie częściowym) kosztów postępowania. Finansowanie prawa pomocy ze środków publicznych powoduje, że okoliczności decydujące o jego przyznaniu nie mogą budzić jakichkolwiek wątpliwości, a jeżeli takie wystąpią, nie mogą być interpretowane na korzyść osoby wnioskującej i podlegają wyjaśnieniu w trybie art. 255 wskazanej ustawy. Osoba składająca wniosek o przyznanie prawa pomocy musi się więc liczyć z określonym stopniem ingerencji w sferę swojej prywatności. Ma oczywiście prawo do odmowy udzielenia wnioskowanych informacji (dokumentów), niemniej skutkuje to niekorzystnym dla niej załatwieniem wniosku, a brak wykonania wezwania wystosowanego na podstawie przepisu art. 255 P.p.s.a. skutkuje odmową przyznania prawa pomocy wobec niewykazania, że w sprawie zachodzą okoliczności, o jakich mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a (por. postanowienie NSA z dnia 28 marca 2012r. I OZ 182/12 dostępne na stronie: www.orzecznia.nsa.gov.pl).
Z przedstawionych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.