Art. 439 Kodeks postępowania karnego

obowiązuje od 14.03.2024Stan prawny na 5.10.2026·Źródło: ELI / Sejm RP, oficjalny PDF ↗

Aktualne brzmienie

Art. 439.

§ 1.Niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia sąd odwoławczy na posiedzeniu uchyla zaskarżone orzeczenie, jeżeli:

1)w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieuprawniona lub niezdolna do orzekania bądź podlegająca wyłączeniu na podstawie art. 40;

2)sąd był nienależycie obsadzony lub którykolwiek z jego członków nie był obecny na całej rozprawie, z wyjątkiem wypadków, gdy wynika to z prowadzenia w dalszym ciągu na podstawie art. 402 § 2a lub art. 404 § 2a rozprawy przerwanej lub odroczonej;

3)sąd powszechny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu szczególnego albo sąd szczególny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu powszechnego;

4)sąd niższego rzędu orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu;

5)orzeczono karę, środek karny, środek kompensacyjny lub środek zabezpieczający nieznane ustawie;

6)zapadło z naruszeniem zasady większości głosów lub nie zostało podpisane przez którąkolwiek z osób biorących udział w jego wydaniu;

7)zachodzi sprzeczność w treści orzeczenia, uniemożliwiająca jego wykonanie;

8)zostało wydane pomimo to, że postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało już prawomocnie zakończone;

9)zachodzi jedna z okoliczności wyłączających postępowanie, określonych w art. 17 § 1 pkt 5, 6 i 8–11;

10)oskarżony w postępowaniu sądowym nie miał obrońcy w wypadkach określonych w art. 79 § 1 i 2 oraz art. 80 lub obrońca nie brał udziału w czynnościach, w których jego udział był obowiązkowy;

11)sprawę rozpoznano podczas nieobecności oskarżonego, którego obecność była obowiązkowa.

§ 2.Uchylenie orzeczenia jedynie z powodów określonych w § 1 pkt 9–11 może nastąpić tylko na korzyść oskarżonego.

§ 3.W posiedzeniu mają prawo wziąć udział strony, obrońcy i pełnomocnicy. Przepis art. 451 stosuje się odpowiednio.

Prostym językiem

Sąd odwoławczy ma obowiązek uchylić zaskarżone orzeczenie, jeśli stwierdzi jeden z wymienionych błędów, niezależnie od tego, czy strona się na nie powoływała. Te błędy to między innymi: udział w wydaniu orzeczenia osoby nieuprawnionej, nienależyta obsada sądu, orzeczenie przez sąd niewłaściwego rzędu lub rodzaju, wymierzenie kary nieznanej ustawie, sprzeczność w orzeczeniu uniemożliwiająca jego wykonanie, albo prowadzenie sprawy mimo prawomocnego zakończenia postępowania. Uchylenie z powodu niektórych błędów, na przykład braku obrońcy lub nieobecności oskarżonego, może nastąpić tylko na korzyść oskarżonego. W posiedzeniu mogą brać udział strony i ich przedstawiciele.

Opis wygenerowany automatycznie na podstawie powyższego przepisu. Wiążący jest tekst przepisu.

Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 5.10.2026, tekst z 17.07.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗ · otwórz w wyszukiwarce · kanał Atom · zgłoś błąd

Zapytaj o swoją sytuację

5 wyjaśnień za darmo. Logowanie przez Google albo e-mail, bez hasła i bez karty.

Powiązane przepisy

art. 451 stosowanie
Sąd odwoławczy, na wniosek oskarżonego pozbawionego wolności złożony w terminie 7 dni od daty doręczenia mu zawiadomienia o przyjęciu apelacji, zarządza sprowadzenie go na rozprawę, chyba że uzna za wystarczającą obecnoś…
art. 40 odesłanie
Sędzia jest z mocy prawa wyłączony od udziału w sprawie, jeżeli:
art. 402 § 2a odesłanie
Jeżeli w sprawie rozpoznawanej w składzie wieloosobowym zmianie z przyczyn losowych lub z powodu przeszkód prawnych uległ jeden z członków składu, rozprawę przerwaną można prowadzić po przerwie w dalszym ciągu, jeżeli ni…
art. 404 § 2a odesłanie
Jeżeli w sprawie rozpoznawanej w składzie wieloosobowym zmianie z przyczyn losowych lub z powodu przeszkód prawnych uległ jeden z członków składu, rozprawę odroczoną można prowadzić w dalszym ciągu, jeżeli nie zagraża to…
art. 17 § 1 pkt 5 odesłanie
oskarżony zmarł;
art. 17 § 1 pkt 6 odesłanie
nastąpiło przedawnienie karalności;
art. 17 § 1 pkt 8 odesłanie
sprawca nie podlega orzecznictwu polskich sądów karnych;
art. 79 § 1 odesłanie
W postępowaniu karnym oskarżony musi mieć obrońcę, jeżeli:
art. 79 § 2 odesłanie
Oskarżony musi mieć obrońcę również wtedy, gdy sąd uzna to za niezbędne ze względu na inne okoliczności utrudniające obronę.
art. 80 odesłanie
Oskarżony musi mieć obrońcę w postępowaniu przed sądem okręgowym, jeżeli zarzucono mu zbrodnię. W takim wypadku udział obrońcy w rozprawie głównej jest obowiązkowy.
art. 17 § 1 pkt 9 odesłanie
brak skargi uprawnionego oskarżyciela;
art. 17 § 1 pkt 10 odesłanie
brak wymaganego zezwolenia na ściganie lub wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej, chyba że ustawa stanowi inaczej;

Orzeczenia i interpretacje (16391)

Powołują ten przepis: 16372 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS), 16 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA) i 3 orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego od 2016 r.; najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.

Wszystkie (16391) z filtrami według źródła, roku i sądu · szukaj w ich treści

Historia zmian

4 brzmień, obecne od 14.03.2024

od 14.03.2024 do dziśobowiązujetekst ujednolicony ISAPpotwierdzonestały link

… lub którykolwiek z jego członków nie był obecny na całej rozprawie, z wyjątkiem wypadków, gdy wynika to z prowadzenia w dalszym ciągu na podstawie art. 402 § 2a lub art. 404 § 2a rozprawy przerwanej lub odroczonej; 3) sąd powszechny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu …

Dz.U. 2023 poz. 1860 ↗

od 1.01.2017 do 14.03.2024z tekstu nowelizacjipotwierdzonestały link

Art. 439. ~~§ 1. [brzmienie nieustalone]~~ § 1. Niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia sąd odwoławczy na posiedzeniu uchyla zaskarżone orzeczenie, jeżeli: 1) w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieuprawniona lub niezdolna do orzekania bądź podlegająca wyłączeniu na podstawie art. 40; 2) sąd był nienależycie obsadzony lub którykolwiek z jego członków nie był obecny na całej rozprawie, 3) sąd powszechny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu szczególnego albo sąd szczególny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu powszechnego; 4) sąd niższego rzędu orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu; 5) orz …

Dz.U. 2016 poz. 437 ↗

od 1.07.2015 do 1.01.2017niepełneniepotwierdzonestały link

Dz.U. 2015 poz. 396 ↗

od 1.09.1998 do 1.09.2000tekst pierwotny ustawypotwierdzonestały link

tekst ogłoszony ↗

Odsyłają tu (28)

Kodeks postępowania karnego art. 432
Kodeks postępowania karnego art. 433 § 1 do art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 434 § 4 do art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 437 § 2 do art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 520 § 3
Kodeks postępowania karnego art. 523 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 523 § 4 pkt 1
Kodeks postępowania karnego art. 536
Kodeks postępowania karnego art. 539a § 3 do art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 542 § 3 do art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 655 § 2 do art. 439 § 1 pkt 3
ustawa o izbach aptekarskich art. 46c ust. 1 do art. 439 § 1
ustawa o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych art. 46c ust. 1 do art. 439 § 1
Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 121 § 4 do art. 439 § 1
ustawa o izbach lekarskich art. 90 ust. 3 do art. 439 § 1 pkt 1, art. 439 § 1 pkt 10, art. 439 § 1 pkt 2, art. 439 § 1 pkt 5, art. 439 § 1 pkt 6, art. 439 § 1 pkt 7, art. 439 § 1 pkt 8, art. 439 § 1 pkt 9
ustawa o izbach lekarskich art. 96 ust. 1 do art. 439 § 1
ustawa o izbach lekarskich art. 102 ust. 2 do art. 439 § 1
ustawa o samorządzie pielęgniarek i położnych art. 68 ust. 3 do art. 439 § 1 pkt 1, art. 439 § 1 pkt 10, art. 439 § 1 pkt 2, art. 439 § 1 pkt 5, art. 439 § 1 pkt 6, art. 439 § 1 pkt 7, art. 439 § 1 pkt 8, art. 439 § 1 pkt 9
ustawa o samorządzie pielęgniarek i położnych art. 73 ust. 4 do art. 439 § 1
ustawa o samorządzie pielęgniarek i położnych art. 77 ust. 3 do art. 439 § 1
ustawa o zawodzie fizjoterapeuty art. 116 ust. 3 do art. 439 § 1 pkt 1, art. 439 § 1 pkt 10, art. 439 § 1 pkt 2, art. 439 § 1 pkt 5, art. 439 § 1 pkt 6, art. 439 § 1 pkt 7, art. 439 § 1 pkt 8, art. 439 § 1 pkt 9
ustawa o zawodzie fizjoterapeuty art. 120 ust. 2 do art. 439 § 1
ustawa o zawodzie fizjoterapeuty art. 124 ust. 3 do art. 439 § 1
ustawa o medycynie laboratoryjnej art. 132 ust. 1 do art. 439 § 1
ustawa o medycynie laboratoryjnej art. 134 ust. 4 do art. 439 § 1
ustawa o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych art. 184 ust. 3 do art. 439 § 1 pkt 1, art. 439 § 1 pkt 10, art. 439 § 1 pkt 2, art. 439 § 1 pkt 5, art. 439 § 1 pkt 6, art. 439 § 1 pkt 7, art. 439 § 1 pkt 8, art. 439 § 1 pkt 9
ustawa o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych art. 189 ust. 1 do art. 439 § 1
ustawa o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych art. 194 ust. 2 do art. 439 § 1

Odsyła do (16)

Kodeks postępowania karnego art. 40 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 402 § 2a odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 404 § 2a odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 17 § 1 pkt 5 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 17 § 1 pkt 6 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 17 § 1 pkt 8 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 79 § 1 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 79 § 2 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 80 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 439 § 1 pkt 9 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 451 stosowanie
Kodeks postępowania karnego art. 17 § 1 pkt 9 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 17 § 1 pkt 10 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 17 § 1 pkt 11 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 439 § 1 pkt 10 odesłanie
Kodeks postępowania karnego art. 439 § 1 pkt 11 odesłanie