Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 14 września 2016 r., sygn. akt I OSK 2596/14 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej M. K., uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt III SA/Lu 1/14 oddalający skargę M. K. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Lublinie z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o modernizacji i ewidencji gruntów i budynków i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Pismem z dnia 29 października 2016 r. M. K. wniosła o sprostowanie omyłki pisarskiej w uzasadnieniu ww. orzeczenia.
W ocenie wnioskodawczyni na str. 6 w pkt 7 wersie 5 wyroku występuje omyłka pisarska w postaci błędnego zapisu podstawy prawnej "... art. 42 ust. rozporządzenia,...". Błąd ten winien być naprawiony w następujący sposób: w miejsce skrótu słowa "artykuł" winien był znak "§", natomiast po skrócie słowa "ustęp" powinna występować liczba "2", a prawidłowy zapis brzmieć "... § 42 ust. 2 rozporządzenia,...".
Ponadto w dniu 9 listopada 2016 r. M. K. wystąpiła z wnioskiem o uzupełnienie powołanego wyroku z dnia 14 września 2016 r., "zarzucając naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. w związku z art. 7, 8, 9 i 11 k.p.a. poprzez zaniechanie polegające na:
- - braku odniesienia się w uzasadnieniu orzeczenia do wszystkich zarzutów i wniosków oraz istotnych w sprawie kwestii, podniesionych w piśmie uzupełniającym do skargi kasacyjnej z dnia 29 sierpnia 2016 r. oraz piśmie tzw. brudnopisie, którego Sąd zażądał i włączył do akt sprawy na posiedzeniu w dniu 14 września 2016 r., a także skardze z dnia 1 grudnia 2013 r. i piśmie uzupełniającym z dnia 24 marca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie;
- - braku udzielenia dyspozycji i wskazań, co do dalszych działań przy ponownym rozpatrywaniu sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie;
Wyrokowi zarzucono również naruszenie art. 149 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a. w związku z § 42 ust. 2 i w związku z § 56 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez:
- - brak uwzględnienia skargi na bezczynność występującej w dwóch przypadkach i wskazanej wraz z uzasadnieniem w piśmie uzupełniającym z dnia 24 marca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, a dotyczącej:
- a) nie wydania decyzji zatwierdzającej operat opisowo-kartograficzny i kończącej postępowanie modernizacyjne zgodnie z § 42 ust. 2 rozporządzenia, natomiast stwierdzenie przez Sąd naruszenia prawa w tym zakresie automatycznie i w oczywisty sposób potwierdziło występowanie bezczynności w tym przypadku;
- b) nie wydania postanowienia celem sprostowania błędu w postaci litery "S" na granicy działek nr [...] i [...] zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a.
Wyrokowi zarzucono też naruszenie art. 149 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a. w związku z art. 35 k.p.a. poprzez:
- - brak uwzględnienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ I i II instancji wskazanej i uzasadnionej w piśmie uzupełniającym z dnia 24 marca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie;
Wyrokowi zarzucono także naruszenie art. 135 P.p.s.a. poprzez:
- - brak zastosowania środków i poleceń wobec kontrolowanych organów w celu usunięcia naruszenia prawa dotyczącego braku decyzji zatwierdzającej operat oraz innych czynności i działań dokonanych w trakcie prowadzonego postępowania modernizacyjnego;
- - brak udzielenia instrukcji i poleceń organowi I instancji w celu powstrzymania tego organu przed kolejnymi naruszeniami prawa.
Wyrokowi zarzucono również naruszenie art. 153 P.p.s.a. poprzez:
- - brak wyrażenia w orzeczeniu sądu wiążącej dla organu oceny prawnej oraz wskazań, co do dalszego postępowania w sprawie."
Wskazując na powyższe M. K. wniosła o uzupełnienie wyroku z uwzględnieniem wszystkich pominiętych wcześniej zarzutów oraz zaskarżonych czynności i działań organów I i II stopnia.
Mając na uwadze art. 153 P.p.s.a. wniosła o wyraźne wskazanie organowi I instancji, które dane ewidencyjne winien udostępniać Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, Burmistrzowi Ryk oraz geodecie wykonującemu mapę do celów projektowych do realizacji ich ustawowych kompetencji.
Wniosła o podjęcie działań określonych w art. 155 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 304 § 2 k.p.k. poprzez poinformowanie właściwych organów i instytucji o istotnych naruszeniach prawa przez organ administracji publicznej, w tym prawa karnego i prawa konstytucyjnego.
Wniosła o wymierzenie organom grzywny, o której mowa w art. 149 § 2 i 154 § 1 P.p.s.a.
Wniosła również o reakcję i podjęcie działań w celu natychmiastowego wycofania z obrotu prawnego całej dokumentacji geodezyjnej tworzącej operat opisowo- kartograficzny z modernizacji ewidencji gruntów i założenia ewidencji budynków i lokali obrębu Leopoldów, a następnie unieważnienie całego operatu.
Podtrzymała wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów stanowiących załączniki do pisma uzupełniającego z dnia 29 sierpnia 2016 r., tj. m.in. Akt notarialny Nr [...] z dnia 18 lutego 1999 r., Odpis z księgi wieczystej z dnia 7 marca 2016 r., Mapy z faktycznymi danymi dla działek nr [...], [...], [...],... itd. oraz z dokumentów stanowiących załączniki do niniejszego wniosku.
M. K. wniosła także o uwzględnienie wniosku z dnia 29 października 2016 r. i zażalenia z dnia 31 października 2016 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 156 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", który na podstawie art. 193 P.p.s.a. ma odpowiednie zastosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sąd może z urzędu sprostować w wyroku niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Sprostowanie orzeczenia sądowego jest konstrukcją procesową, która ma na celu naprawienie jego wadliwości przez nadanie mu takiego brzmienia, jakie sąd zamierzał, która jednocześnie nie może prowadzić do zmiany lub uchylenia tego orzeczenia, co jest dopuszczalne tylko w drodze jego zaskarżenia środkiem odwoławczym. Przedmiotem sprostowania mogą być wyłącznie ujawnione w orzeczeniu niedokładności, błędy pisarskie lub rachunkowe albo inne oczywiste omyłki, przy czym w doktrynie podkreśla się, że chodzi tu jedynie o omyłki sądu, nie zaś pomyłki popełnione przez strony postępowania.
Niedokładność lub omyłka może dotyczyć np. oznaczenia stron czy innych uczestników postępowania (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 czerwca 1998 r., sygn. akt II CKN 817/97, OSNC 1999, nr 1, poz. 16), oznaczenia (daty, znaku, sygnatury) zaskarżonego aktu lub czynności oraz nazwy organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność, przy czym nieprawidłowości te muszą mieć charakter oczywisty. Nie ma charakteru oczywistego omyłka, której stwierdzenie wymaga głębszej analizy akt postępowania. Nie podlega również sprostowaniu mylne ustalenie faktu, chociażby zostało ono spowodowane przeoczeniem (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1082/98, niepubl.).
W rozpatrywanej sprawie, wniosek M. K. dotyczył sprostowania tej części uzasadnienia wyroku, w której Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej przez pełnomocnika strony. Jak wynika z akt sprawy skarga kasacyjna z dnia 23 lipca 2014 r. na str. 3 w pkt 7 zawiera zarzut "naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. oraz art. 151 P.p.s.a. zw. z § 56 ust. 1 rozporządzenia oraz w zw. z § 42 ust. 2 rozporządzenia poprzez nieuchylenie decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, pomimo ich wydania z naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na wynik sprawy, polegającym na nie zastosowaniu w toku postępowania art. 42 ust. rozporządzenia, pomimo iż na postawie § 56 ust. 1 rozporządzenia przepis ten miał odpowiednie zastosowanie przy wykonaniu modernizacji - co oznaczało obowiązek wydania przez Starostę Ryckiego decyzji zatwierdzającej operat opisowo-kartograficzny, kończącej postępowanie administracyjne w sprawie", a zatem uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2016 r. w pełni odzwierciedla treść zarzutu powołanego w skardze kasacyjnej.
Zawarte we wniosku M. K. żądanie wykraczało zatem poza zakres zastosowania art. 156 § 1 P.p.s.a. i skutkiem tego wniosek o sprostowanie nie mógł zostać uwzględniony.
Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 156 § 1 i 2 w związku z art. 193 P.p.s.a., orzekł, jak w pkt 1 postanowienia.
Odnosząc się natomiast do wniosku o uzupełnienie wyroku z dnia 14 września 2016 r. wskazać należy, że zgodnie z art. 157 § 1 P.p.s.a. strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu.
Z treści powołanego przepisu wynika, że strona może domagać się uzupełnienia wyroku, jeżeli Sąd nie orzekł o całości skargi, a także jeżeli Sąd nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. W pierwszym przypadku, mimo że sąd nie jest związany granicami skargi, wyrok może zostać uzupełniony tylko o te akty lub czynności, które były objęte przedmiotem skargi. W drugim zaś przypadku strona może żądać uzupełnienia wyroku o zamieszczenie dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy sąd powinien był zamieścić z urzędu, mimo że takie żądanie nie było objęte zakresem skargi.
W niniejszej sprawie strona, odwołując się do treści art. 157 § 1 P.p.s.a, złożyła wniosek o uzupełnienie uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Należy zatem zauważyć, że tego typu wniosku przepis powyższy nie przewiduje. Gramatyczna wykładnia art. 157 § 1 P.p.s.a. pozwala bowiem na stwierdzenie, że uzupełnić można jedynie wyrok, a nie jego uzasadnienie (por. komentarz do art. 157, B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 2009, str. 421; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 343). Złożony na podstawie art. 157 § 1 P.p.s.a. wniosek o uzupełnienie wyroku nie może zmierzać do zmiany czy też uzupełnienia treści merytorycznej jego uzasadniania (por. M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, 2015, str. 642).
Ponadto w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że uzupełnienie wyroku dotyczy wyłącznie jego sentencji, nie zaś uzasadnienia. Nie można w szczególności żądać uzupełnienia uzasadnienia wyroku poprzez zamieszczenie w nim określonych kwestii objętych żądaniem strony. Takie działanie w istocie zmierza nie do uzupełnienia ale do zmiany uzasadnienia przez zamieszczenie w nim wskazanych przez stronę okoliczności. Ponadto sędzia sprawozdawca nie może uzupełnić uzasadnienia wyroku po jego podpisaniu i wysłaniu jego odpisów stronom postępowania (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 13 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 2344/10, z dnia 2 października 2014 r., sygn. akt I OZ 634/14 oraz z dnia 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 465/11; dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec powyższego wniosek skarżącej kasacyjnie o uzupełnienie, we wskazany w nim sposób, uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2016 r., podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 i art. 157 § 1 w związku z art. 64 § 3 i art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w pkt 2 postanowienia.