Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 9

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniuz 27 września 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 572/17

prawomocnyRozstrzygnięcie: za stronąTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Skład
Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie NSA Grażyna Radzicka (spr.) WSA Józef Maleszewski
sekr. sąd. Agnieszka Walocha protokolant
Rozpoznanie
na rozprawie w dniu 27 września 2017 r.
Sprawa
sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Nieruchomości Lokali przy ul. [...] w Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego

Sentencja

  1. 1. uchyla zaskarżoną decyzję;
  2. 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Nieruchomości Lokali przy ul. [...] w Ś. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

Burmistrz Ś. decyzją z dnia [...] czerwca 2016r. nr [...] znak [...] działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.– dalej k.p.a.), art. 59 ust. 1 art. 60 ust. 1 oraz art. 63 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz. U. z 2015 r., poz. 199 ze zm. – dalej u.p.z.p.) ustalił na rzecz J. S. warunki zabudowy dla przedsięwzięcia nadbudowy budynku handlowego na terenie działek nr ewid. [...], [...] i [...] zlokalizowanych w Ś. w granicy z działkami o nr ewid. [...], [...].

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Wspólnota Mieszkaniowa Właścicieli Lokali przy ul. [...] w Ś. reprezentowana przez adwokata A. J. z powołaniem się na załączone pełnomocnictwo udzielone przez Prezesa Ś. o. działającego w imieniu w/w Wspólnoty. Wnoszący odwołanie zaskarżył decyzją organu I instancji w całości zwracając się z wnioskiem o oddalenie wniosku o ustalenie warunków zabudowy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania Ś. o. (dalej Ś. TBS Sp. z o.o.), reprezentowanej przez adwokata A. J., działając na podstawie art. 127 §2 i art. 138 §1 pkt 3 k.p.a. umorzyło postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił stan sprawy i powołując się na treść art. 127 §1 i art. 28 k.p.a. wskazał, że odwołanie od decyzji organu I instancji może wnieść strona postępowania, która ma w tym interes prawny. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy Kolegium wyjaśniło, że [...] TBS Sp. z o.o., reprezentowane przez adwokata A. J. pismem z dnia 14 czerwca 2016 r. złożyła w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Lokali przy ul. [...] w Ś. odwołanie od decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na fakt, iż w aktach sprawy brak było dokumentów, z których wynika, że [...] TBS Sp. z o.o. upoważniona jest do reprezentowania Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Lokali przy ul. [...]. [...] w Ś., pismem z dnia 8 marca 2017 r. wezwało ww. spółkę do wyjaśnienia i udowodnienia jakiego interesu prawnego lub obowiązku ww. dotyczy sprawa, a także do przedłożenia dokumentów, z których wynika, że [...] TBS Sp. z o.o. upoważniona jest do reprezentowania Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Lokali przy ul. [...]. [...] w Ś..

W odpowiedzi na powyższe pełnomocnik skarżącej pismem z dnia 22 marca 2017r. wyjaśnił, że "(..,)W kwestii reprezentowania Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Lokali przy ul. [...] przez spółkę TBS Sp. z o.o., z informacji uzyskanych od Wspólnoty wynika, iż TBS Sp. z o.o. jest zarządcą Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Lokali przy ul. [...] (...)".

Wobec powyższego Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (j.t. Dz. U. 2015, poz. 1892 – dalej u.w.l.) "Jeżeli lokali wyodrębnionych, wraz z lokalami niewyodrębnionymi, jest więcej niż siedem, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu. Członkiem zarządu może być wyłącznie osoba fizyczna wybrana spośród właścicieli lokali lub spoza ich grona.". Natomiast w myśl art. 21 ust. 1 ww. ustawy Zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie (ust. 2 art. 21 ww. ustawy).

Ponadto Kolegium wskazało, że zgodnie z treścią art. 33 § 1 k.p.a. "Pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych".

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ odwoławczy stwierdził, że w aktach spraw brak dokumentu, z którego wynikałoby, że [...] TBS Sp. z o.o. upoważniona jest przez Zarząd wspólnoty do reprezentowania Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Lokali przy ul. [...]. [...] w Ś.. Dokument taki nie został również przedłożony mimo wezwania Kolegium. Poza tym zdaniem organu odwoławczego [...] TBS Sp. z o.o. z pewnością nie spełnia wymagań określonych w art. 33 § 1 k.p.a., bowiem spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie jest osobą fizyczną. Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, iż [...] TBS Sp. z o.o. nie posiada w niniejszej sprawie przymiotu strony, co obliguje do wydania decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.

Skargę na powyższą decyzję wniosła Wspólnota Mieszkaniowa Właścicieli Lokali przy ul. [...]. [...] w Ś. reprezentowana przez radcę prawnego D. P.. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 227 k.p.c. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów niezbędnych do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie, jednocześnie wskazując, iż nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania, oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania przed sądem administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Skarżonej decyzji zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych poprzez mylne przyjęcie, iż Ś. TBS sp. z o.o. złożyła za pośrednictwem adwokata A. J. we własnym imieniu odwołanie od decyzji organu I instancji, podczas gdy odwołanie to zostało wniesione w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej, której zarząd na mocy umowy z dnia 31 marca 2006 r. oraz uchwały nr [...] sprawuje Ś. TBS sp. z o.o., który upoważniony jest do wyboru kancelarii mającej reprezentować Skarżącą w niniejszej sprawie i udzielenia adwokatowi pełnomocnictwa w jej imieniu. Błędnym zdaniem wnoszącego skargę było również wezwanie [...] TBS sp. z o.o. do wykazania interesu prawnego, podczas gdy nie był on stroną postępowania, a jedynie zarządcą Skarżącej i nie musiał posiadać interesu prawnego. Wnosząca skargę zarzuciła również naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy w tym naruszenie art. 7 i art. 8 k.p.a. przez niedokonanie wyjaśnienia stanu faktycznego, rozstrzygnięcie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu Skarżącej oraz wydanie decyzji wbrew powszechnie stosowanej przez Organ praktyce: naruszenie art. 75 § 1 oraz 77 § 1 i 2 k.p.a. poprzez niezgromadzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie, w tym nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadków - członków Wspólnoty Mieszkaniowej ani pracowników [...] TBS sp. z o.o., co doprowadziło do mylnego potraktowania [...] TBS sp. z o.o. jako podmiotu wnoszącego odwołanie, podczas gdy we wszystkich pismach wskazano, iż podmiotem wnoszącym odwołanie była Wspólnota Mieszkaniowa, mająca interes prawny w przedmiotowej sprawie.

Skarżąca zarzuciła również naruszenie art. 18, art. 21, art. 22, art. 24 u.w.l. w zw. z art. 185 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez przyjęcie, że Ś. TBS sp. z o.o. nie może występować jako pełnomocnik Skarżącej, podczas gdy ze wskazanych wyżej przepisów wynika, iż wspólnota mieszkaniowa może na podstawie umowy zlecenia zlecić zarząd należącą do niej nieruchomością wspólną podmiotowi zewnętrznemu, będącemu zarówno osobą fizyczną, jak i prawną. Zdaniem skarżącej naruszono również art. 50 § 1 i art. 54 § 1 pkt 6 k.p.a. poprzez zamieszczenie w treści uzasadnienia zobowiązania do przedłożenia dokumentów potwierdzających umocowanie [...] TBS sp. z o.o. do reprezentowania Skarżącej, bez żadnego rygoru, a następnie przy wydawaniu decyzji zastosowanie rygoru, którego wezwanie nie przewidywało.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Wspólnota Mieszkaniowa Właścicieli Lokali przy ul. [...]. [...] w Ś. w dniu 6 marca 2006 r. zawarła ze [...] TBS sp. z o.o. umowę o zarządzanie nieruchomością wspólną. Zarząd ten, zgodnie z art. 18 u.w.l. może zostać powierzony zarówno osobie fizycznej, jak i prawnej. Z § 2 ust. 3 tej umowy wynika, że Ś. TBS sp. z o.o. jest upoważniony do kierowania sprawami Wspólnoty Mieszkaniowej i reprezentowania jej na zewnątrz w zakresie objętym tą umową, bądź zleconym odrębną uchwałą. Z uwagi na to, że pomoc świadczona przez zarządcę będącego profesjonalnym pełnomocnikiem nie zmienia ustawowego sposobu sprawowania zarządu, do jej zawarcia nie jest wymagana forma aktu notarialnego.

Ponadto Wspólnota Mieszkaniowa w dniu 27 maja 2016 r. podjęła uchwałę nr [...], w której wyraziła zgodę na zabezpieczenie środków finansowych na obsługę prawną w sprawie dot. nadbudowy budynku przez J. S. oraz na wybór stosownej kancelarii, a wykonanie tych zadań powierzyła właśnie [...] TBS sp. z o.o., będącej zarządcą Wspólnoty i zajmującej się wszystkimi jej sprawami.

W wykonaniu powyższego w dniu 6 czerwca 2016 r. zarządca - Ś. TBS sp. z o.o. działająca przez Prezesa Z. W. M., udzieliła w imieniu Skarżącej pełnomocnictwa adwokatowi A. J. do reprezentowania jej w sprawie dot. nadbudowy budynku przez Pana S.. Pełnomocnictwo to zostało udzielone zgodnie z podjętą wcześniej uchwałą, a fakt działania [...] TBS sp. z o.o. w imieniu i na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej potwierdza również pieczęć Skarżącej umieszczona przy podpisie mocodawcy.

Adwokat A. J., na podstawie udzielonego pełnomocnictwa, złożył w dniu 14 czerwca 2016 r. w imieniu Skarżącej odwołanie od decyzji organu Instancji wnosząc o oddalenie wniosku, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Mając powyższe na uwadze błędnie przyjęto, że odwołanie wniesiono w imieniu [...] TBS sp. z o.o., a nie w imieniu Skarżącej. Badanie istnienia interesu prawnego powinno zatem odnosić się do Wspólnoty Mieszkaniowej, która faktycznie jest stroną przedmiotowego postępowania i posiada rzeczywisty interes prawny, a nie w stosunku do zarządcy. Zatem umorzenie postępowania z uwagi na to, że Ś. TBS nie posiada interesu prawnego we wniesieniu odwołania jest całkowicie bezzasadne, bowiem podmiot ten reprezentował jedynie właściwą stronę postępowania, którą jest Wspólnota Mieszkaniowa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swą dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd do uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 P.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, który działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Burmistrza Ś. ustalającej na rzecz J. S. warunki zabudowy dla przedsięwzięcia nadbudowy budynku handlowego. Organ odwoławczy umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że [...] TBS Sp. z o.o. nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu

Uwadze organu odwoławczego umknęło jednak, że przedmiotowe odwołanie nie zostało złożone przez [...] TBS Sp. z o.o. reprezentowane przez adwokata A. J., lecz przez w/w pełnomocnika działającego w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Lokali przy ul. [...] w Ś.. Powyższe wynika wprost z treści złożonego odwołania. Adwokat A. J. powołał się bowiem wyłącznie na załączone pełnomocnictwo udzielone mu przez Prezesa [...] TBS Sp. z o.o. działającego w imieniu w/w Wspólnoty. W świetle powyższego wadliwym było ustalenie, że rozpoznane odwołanie złożone zostało przez [...] TBS Sp. z o.o. Powyższe uchybienie powoduje, iż zasadnym jest uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy dokonał bowiem wadliwego ustalenia podmiotu składającego odwołanie, co jest wystarczające do uchylenia zaskarżonej decyzji przez Sąd.

W tym miejscu mając na uwadze podniesione w skardze kwestie dotyczące reprezentacji skarżącej wspólnoty stwierdzić należy, że zgodnie z art. 18 u.w.l. właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej (ust. 1). W razie sukcesywnego wyodrębniania lokali przyjęty przez dotychczasowych współwłaścicieli sposób zarządu nieruchomością wspólną odnosi skutek także do każdego kolejnego nabywcy lokalu (ust. 2). Zmiana ustalonego w trybie ust. 1 sposobu zarządu nieruchomością wspólną może nastąpić na podstawie uchwały właścicieli lokali zaprotokołowanej przez notariusza. Uchwała ta stanowi podstawę wpisu do księgi wieczystej (ust. 2a). Jeżeli sposobu zarządu nie określono w umowie, o której mowa w ust. 1, lub w uchwale zaprotokołowanej przez notariusza, obowiązują zasady określone w niniejszym rozdziale.

Poza tym, zgodnie z art. 20 u.w.l., jeżeli lokali wyodrębnionych, wraz z lokalami niewyodrębnionymi, jest więcej niż siedem, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu. Członkiem zarządu może być wyłącznie osoba fizyczna wybrana spośród właścicieli lokali lub spoza ich grona (ust. 1). Zarząd lub poszczególni jego członkowie mogą być w każdej chwili na mocy uchwały właścicieli lokali zawieszeni w czynnościach lub odwołani (ust. 2). Zgodnie z art. 21 u.w.l. zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali (ust. 1). Gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie (ust. 2).

Z zacytowanych regulacji wynika, że ze względu na organ albo osobę (osoby) sprawujące zarząd nieruchomością wspólną można wyodrębnić zarząd bezpośredni, sprawowany przez wszystkich współwłaścicieli nieruchomości, oraz zarząd pośredni, sprawowany:

  1. a) przez zarząd jako organ wspólnoty mieszkaniowej, albo
  2. b) przez zarządcę, ustanawianego zgodnie z art. 18 ust. 1 u.w.l., którym może być osoba fizyczna bądź osoba prawna.

Wymaga podkreślenia, że ustanowienie zarządu wspólnoty (art. 20, art. 21 u.w.l.) wyklucza ustanowienie zarządcy w rozumieniu art. 18 u.w.l. i odwrotnie, tj. ustanowienie zarządcy zgodnie z art. 18 u.w.l. wyklucza ustanowienie zarządu, o którym mowa w art. 20 i art. 21 u.w.l. (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt. III CZP 96/11, Lex nr 1112715; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt. III CZP 62/05, Lex nr 171751; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2003 r., sygn. akt. III CZP 74/03, Lex nr 81625; oraz postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach: z dnia 29 lutego 2016 r., sygn. akt. I SA/Gl 1477/16 i sygn. akt. I SA/Gl 1446/15; z dnia 15 lipca 2016 r., sygn. akt. II SA/Gl 308/16; z dnia 26 września 2016 r., sygn. akt. I SA/Gl 309-312/16, sygn. akt. I SA/Gl 1478-1481/16, sygn. akt. I SA/Gl 1472/16 dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA).

Właścicielom nieruchomości powierzono wybór w kwestiach związanych ze sposobem zarządzania, jednak względy natury organizacyjno-gospodarczej przemawiają za brakiem potrzeby mnożenia struktur zarządu nieruchomością wspólną i wynikających z tego konsekwencji (np. problemu rozkładu uprawnień pomiędzy te struktury).

Spotykane w praktyce zlecanie administrowania nieruchomością wspólną zewnętrznemu podmiotowi wyspecjalizowanemu, przy wybranym zarządzie wspólnoty (w rozumieniu art. 20, 21 u.w.l.), nie oznacza więc, że ten podmiot posiada status zarządcy, któremu właściciele powierzyli zarząd nieruchomością wspólną, o jakim mowa w art. 18 ust. 1 u.w.l. Praktyka zawierania umów o zarządzanie nieruchomością wspólną (administrowanie wspólnotą mieszkaniową) z licencjonowanymi zarządcami (administratorami) jest już wykształcona od dłuższego czasu i jest to sytuacja, kiedy organ wspólnoty, jakim jest jej zarząd, nie przestaje sprawować swoich funkcji, a jedynie zleca wykonanie poszczególnych czynności w zakresie zwykłego zarządu nieruchomością wspólną. Zarządca, a właściwie administrator, zapewnia fachową obsługę wspólnoty mieszkaniowej, współdziałając w tym zakresie z zarządem. Taka pomoc świadczona przez profesjonalnych zarządców (administratorów) wspólnotom mieszkaniowym nie zmienia ustawowego sposobu sprawowania zarządu.

Zlecenie administrowania wspólnotą mieszkaniową ma charakter umowy mieszanej, do której – w zakresie nieuregulowanym – powinno się stosować przepisy o umowie zlecenia (art. 734 Kodeksu cywilnego) - por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 29 stycznia 2014 r., sygn. akt. I ACa 652/13.

W dalszej kolejności wskazać należy, że z uwagi na to, że w przeciwieństwie do zarządu w rozumieniu art. 20 i 21 u.w.l., zarządca w rozumieniu art. 18 ust. 1 u.w.l. nie jest organem wspólnoty mieszkaniowej i reprezentowanie jej przez zarządcę wymaga odpowiedniego umocowania w umowie bądź uchwale. Zakres upoważnienia zarządcy do działania w imieniu właścicieli lokali wynika bowiem z treści postanowień umów lub uchwały właścicieli przewidzianych w art. 18 ust. 1 i 2a u.w.l. Zatem zarządca nie może reprezentować wspólnoty mieszkaniowej przed sądem lub organem administracji publicznej, jeżeli stosowne upoważnienie nie znalazło się w umowie określającej sposób zarządu albo uchwale o zmianie tej umowy. Ewentualnie, jeśli nie legitymuje się odpowiednim pełnomocnictwem. W odróżnieniu od reprezentacji przez organ jakim jest zarząd wspólnoty w rozumieniu art. 20 i 21 u.w.l., zarządca nie działa jako wspólnota mieszkaniowa, gdyż pomiędzy nią, a tymże zarządcą (osobą trzecią) istnieje dodatkowe ogniwo, którym jest oświadczenie woli zawarte w umowie, uchwale, albo ściśle w przedmiocie udzielenia pełnomocnictwa (postanowienie NSA z dnia 15 maja 2014 r., sygn. akt.

II FSK 949/14, Lex nr 1467640; uchwała Sądu Najwyższego z 21 stycznia 2009 r., sygn. akt. III CZP 129/08, Lex nr 470697; wyrok WSA w Warszawie z 11 grudnia 2007 r., sygn. akt. VI SA/Wa 1792/07 CBOSA; wyrok SN z 14 stycznia 2004 r., sygn. akt. I CK 108/03; postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 31 maja 2006 r., sygn. akt. I ACa 290/06; wyrok WSA w Krakowie z 22 lutego 2010 r., sygn. akt. II SA/Kr 1517/09, Lex nr 633138).

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż złożone na etapie postępowania przed Kolegium odwołanie zawiera braki formalne. Składający je pełnomocnik nie przedstawił bowiem wymaganych dokumentów koniecznych do nadania sprawie biegu. Z przedłożonego na etapie postępowania odwoławczego pełnomocnictwa nie wynika czy podpisana pod nim osoba, jest zarządcą skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej w rozumieniu art. 18 ust. 1 u.w.l., a więc podmiotem uprawnionym do reprezentacji tej jednostki organizacyjnej, a nie (pomimo określania siebie mianem zarządcy) tylko jej faktycznym administratorem - czyli podmiotem, któremu na podstawie umowy o zarządzanie (administrowanie) powołany zarząd wspólnoty (z art. 20 i 21 u.w.l.) zlecił wykonanie poszczególnych czynności w zakresie zwykłego zarządu nieruchomością wspólną. Ma to o tyle istotne znaczenie, że zgodnie z treścią art. 33 k.p.a. pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna (§ 1), przy czym pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa (§ 3).

Brak tego rodzaju pełnomocnictwa oryginału lub uwierzytelnionego odpisu oznacza, że osoba, która posługując się takim dokumentem nie może być uznana za pełnomocnika strony, a tym samym działać w jej imieniu.

W sytuacji, gdy - tak jak w rozpoznawanej w sprawie - organ odwoławczy nie dysponował kompletnym upoważnieniem udzielonym, wnoszącemu odwołanie w imieniu skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej, zarządcy, zachodziła wadliwość formalna podania, jakim jest odwołanie (por. art. 63 §1 k.p.a. in principio). Dlatego złożonemu środkowi zaskarżenia nie można było nadać dalszego biegu bez uprzedniego przeprowadzenia procedury uzupełnienia braków formalnych, przewidzianej w art. 64 k.p.a., poprzez zobowiązanie wnoszącego odwołanie do złożenia dokumentów w formie prawem przewidzianej potwierdzających jego umocowanie do działania w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej, czego w niniejszej sprawie zaniechano. Jako spełniające wymogi z art. 64 k.p.a. nie może być bowiem uznane wezwanie organu z dnia 8 marca 2017r. Jak słusznie wskazał bowiem skarżący powyższe wezwanie skierowane zostało nie do wnoszącej odwołanie Wspólnoty mieszkaniowej działającej przez pełnomocnika w osobie adwokata A. J., lecz w/w pełnomocnika działającego w imieniu [...] TBS Sp. z o.o., która nie wnosiła przedmiotowego odwołania.

Warto przy tym zauważyć, że zgodnie z art. 64 §2 k.p.a. jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Braki, o których mowa w art. 64 §2 k.p.a. należy rozumieć szeroko i mogą one dotyczyć istotnego elementu treści pisma, np. podpisu, uzasadnienia, precyzyjnego określenia żądania, daty, jak również pełnomocnictwa. Wszystkie one podlegają uzupełnieniu pod rygorem pozostawienia podania bez rozpatrzenia, a zatem nienadania mu dalszego biegu w postępowaniu. Przy tym, nieusunięcie braku w zakresie pełnomocnictwa do występowania w imieniu strony, skutkuje pozostawieniem odwołania bez rozpatrzenia zgodnie z art. 64 §2 k.p.a. – zob. wyroki NSA z dnia 20 sierpnia 2015r., sygn. akt. I OSK 2792/13, z dnia 14 stycznia 2016r., sygn. akt. I OSK 1049/14, z dnia 3 września 2008r., sygn. akt. II OSK 978/07).

Jednakże, aby mogło dojść do usunięcia braku formalnego podania, poprzez przedłożenie umocowania do występowania w imieniu strony, organ drugiej instancji musi dokonać wezwania do uzupełnienia stwierdzonego braku. Dopóki takie wezwanie nie zostanie skierowane w trybie art. 64 §2 k.p.a., dopóty rozpatrzenie środka zaskarżenia obarczonego wadą formalną stanowi naruszenie prawa procesowego.

W realiach tej sprawy, uchybienie o jakim mowa wyżej wystąpiło, gdyż organ nie dokonał prawidłowego wezwania do uzupełnienia braków formalnych odwołania skierowanego do podmiotu wnoszącego odwołanie a w treści decyzji błędnie ustalił podmiot wnoszący odwołanie. Powyższe uchybienia należy potraktować jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Jest bowiem możliwe, że po prawidłowym wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych odwołania w ogóle nie dojdzie do merytorycznego załatwienia sprawy przez organ odwoławczy, w sytuacji pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia, gdy w wyznaczonym terminie nie zostanie usunięty stwierdzony brak formalny, polegający na nieprzedłożeniu przewidzianych prawem dokumentów, wykazujących upoważnienie wnoszącego odwołanie do reprezentowania w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu zajdzie zatem konieczność wezwania osoby wnoszącej odwołanie do przedłożenia dokumentów wykazujących jej umocowanie do działania w imieniu skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej w formie do tego przewidzianej oraz wyjaśnienie sprawy podpisu pod pełnomocnictwem udzielonym przez Prezesa Zarządu [...] TBS Sp. z o.o. Koniecznym będzie zatem wezwanie wnoszącego odwołanie do wykazania, że podpisana pod pełnomocnictwem osoba została upoważniona do występowania w imieniu Wspólnoty i reprezentowania jej na zewnątrz jak i przedłożenie dokumentów upoważniających W. M. do występowania jako Prezes Zarządu [...] TBS Sp. z o.o. Koniecznym będzie zatem przedłożenie uchwały bądź umowy, z której wynikać będzie upoważnienie dla [...] TBS Sp. z o.o. do występowania w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej w postępowaniach administracyjnych, jak i upoważnienie do występowania w imieniu [...] TBS Sp. z o.o przez podpisanego pod pełnomocnictwem Prezesa Zarządu tej spółki.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez Skarżącego koszt wpisu, w wysokości [...] zł, oraz kwotę stanowiącą równowartość wynagrodzenia pełnomocnika ([...] zł) ustalonego na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804).

Na marginesie mając na uwadze zgłoszony przez skarżącego zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. wniosek o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z przedłożonej umowy o zarządzenie nieruchomością wspólną z dnia 31 marca 2006r. i uchwały nr [...] z dnia 27 maja 2016. na okoliczność prawidłowego umocowania przez Wspólnotę Mieszkaniową adwokata A. J. wskazać należy, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Oznacza to, że decyzja co do przeprowadzenia dowodu uzupełniającego, z uwagi na użyte słowo "może", została pozostawiona do swobodnego uznania sądu. Uwzględniając powyższe Sąd stwierdza, iż na obecnym etapie postępowania, przy stwierdzonych brakach formalnych i przy braku wystosowania stosownego wezwania do ich uzupełnienia przez organ odwoławczy, rozpoznanie tego wniosku przez Sąd byłoby przedwczesne.

W przypadku przedłożenia tychże dokumentów na wezwanie organu będą one zatem podlegały ocenie organu z uwzględnieniem wykładni obowiązujących przepisów (w tym u.w.l.) dokonanej w uzasadnieniu niniejszego wyroku.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.