Spis treści ustawy
Art. 136 ustawa o gospodarce nieruchomościami
Aktualne brzmienie
Art. 136.
1.Nieruchomość wywłaszczona nie może być użyta na cel inny niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, z uwzględnieniem art. 137, chyba że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca nie złożą wniosku o zwrot tej nieruchomości.
2.W razie powzięcia zamiaru użycia wywłaszczonej nieruchomości lub jej części na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu właściwy organ zawiadamia poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę o tym zamiarze, informując równocześnie o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części.
2a.W przypadku braku możliwości ustalenia adresu poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy zawiadomienia dokonuje się w drodze obwieszczenia. Obwieszczenie podaje się do publicznej wiadomości na okres 3 miesięcy poprzez wywieszenie w siedzibie właściwego organu oraz umieszczenie na jego stronie podmiotowej w Biuletynie Informacji Publicznej. Informację o obwieszczeniu właściwy organ podaje do publicznej wiadomości przez ogłoszenie w prasie lokalnej o zasięgu obejmującym co najmniej powiat, na terenie którego położona jest nieruchomość.
2b.Zawiadomienie zawiera w szczególności:
1)wskazanie nieruchomości według księgi wieczystej lub zbioru dokumentów oraz według katastru nieruchomości;
2)oznaczenie decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę wywłaszczenia;
3)imię i nazwisko poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy;
4)informację o tym, że z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej;
3.Poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ gospodarujący zasobem nieruchomości. Warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140.
3a.W przypadku gdy postępowanie w sprawie zwrotu dotyczy udziału w wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w jej części, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, zawiadamia pozostałych uprawnionych o możliwości zwrotu udziału w wywłaszczonej nieruchomości albo udziału w jej części.
3b.W przypadku gdy zostało zgłoszone więcej niż jedno żądanie zwrotu udziału w wywłaszczonej nieruchomości lub w jej części, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, prowadzi jedno postępowanie dotyczące wszystkich żądań.
4.Przepisy ust. 3–3b stosuje się odpowiednio do części nieruchomości nabytej w drodze umowy zgodnie z art. 113 ust. 3.
5.W przypadku niezłożenia przez uprawnionego wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2, albo od dnia następującego po dniu, w którym upłynął okres, o którym mowa w ust. 2a, uprawnienie do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części wygasa.
6. (utracił moc)
7.Uprawnienie do zwrotu, o którym mowa w ust. 3, wygasa, jeżeli od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, upłynęło 20 lat, a w tym terminie uprawniony nie złożył wniosku, o którym mowa w ust. 3. W takim przypadku właściwy organ nie ma obowiązku zawiadamiania oraz informowania, o którym mowa w ust. 2.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 16.10.2026, tekst z 3.08.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- art. 4 pkt 2 definicjazasobie nieruchomości – należy przez to rozumieć nieruchomości, które stanowią przedmiot własności Skarbu Państwa, gminy, powiatu lub województwa i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste, oraz nieruchomości będące pr…
- art. 4 pkt 4 definicjapoprzednim właścicielu – należy przez to rozumieć osobę, która została pozbawiona prawa własności nieruchomości wskutek jej wywłaszczenia albo przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorial…
- art. 4 pkt 9 definicjawłaściwym organie – należy przez to rozumieć starostę, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa oraz organ wykonawczy gminy, powiatu i woj…
- art. 4 pkt 9b¹ definicjastaroście – należy przez to rozumieć również prezydenta miasta na prawach powiatu;
- art. 137 odesłanieNieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:
- art. 140 odesłanieW razie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości poprzedni właściciel lub jego spadkobierca zwraca Skarbowi Państwa lub właściwej jednostce samorządu terytorialnego, w zależności od tego, kto jest właścicielem nieruchomości w …
- art. 113 ust. 3 odesłanieWywłaszczeniem może być objęta cała nieruchomość albo jej część. Jeżeli wywłaszczeniem jest objęta część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystywania na dotychczasowe cele, na żądanie w…
Orzeczenia i interpretacje 3856
Powołują ten przepis: 104 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS), 3743 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA) i 9 orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego od 2016 r.; najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Wyrok WSA w Łodzi z 3 września 2026 r., II SA/Łd 254/26
- Wyrok WSA w Krakowie z 27 sierpnia 2026 r., II SA/Kr 693/26
- Postanowienie NSA z 21 sierpnia 2026 r., I OW 103/26
- Wyrok NSA z 20 sierpnia 2026 r., I OSK 1727/23
- Wyrok WSA w Krakowie z 6 sierpnia 2026 r., II SA/Kr 1314/25
- Wyrok WSA w Krakowie z 6 sierpnia 2026 r., II SA/Kr 1268/25
- Wyrok WSA w Łodzi z 6 sierpnia 2026 r., II SA/Łd 220/26
- Wyrok NSA z 23 lipca 2026 r., I OSK 2277/24
- Wyrok NSA z 16 lipca 2026 r., I OSK 1550/23
- Wyrok NSA z 15 lipca 2026 r., I OSK 1624/23
Wszystkie (3856) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
5 brzmień, obecne od 14.05.2019
… lub jej części na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu,właściwy organ zawiadamia poprzedniego właściciela lub jego … równocześnie o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części.
2a. W przypadku braku możliwości ustalenia adresu poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy zawiadomienia dokonuje się w drodze obwieszczenia. Obwieszczenie podaje się do publicznej wiadomości na okres 3 miesięcy poprzez wywieszenie w siedzibie właściwego organu oraz umieszczenie na jego stronie podmiotowej w Biuletynie Informacji Publicznej. Informację o obwieszczeniu właściwy organ podaje do publiczn …
… lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się onazbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o … do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej,zawiadamiającktóry zawiadamia o tym właściwy organ. Warunkiem zwrotu nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140.4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do części nieruchomości … zwrotu, uprawnienie do zwrotu nieruchomości lub jej części wygasa.
6. (utracił moc)
… z uwzględnieniem art. 137, chyba że poprzedni właściciel lub jego spadkobiercanie złożą wniosku o zwrot tej nieruchomości.
2. W razie powzięcia … właściwy organ zawiadamia poprzedniego właściciela lub jegonastępcę prawnegospadkobiercę o tym zamiarze, informując równocześnie o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
3. Poprzedni właściciel lub jego następca prawnyspadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, …
Art. 136.
1. Nieruchomość wywłaszczona nie może być użyta na cel inny niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, z uwzględnieniem art. 137, chyba że poprzedni właściciel lub jego następca prawny nie złożą wniosku o zwrot tej nieruchomości.
2. W razie powzięcia zamiaru użycia wywłaszczonej … Z wnioskiem o zwrot nieruchomości lub jej części występuje się dowojewodystarosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, zawiadamiając o tym właściwy organ.
4. Przepis ust. 3 stosuje się …
Odsyłają tu 4
Odsyła do 10
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 137 odesłanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 136 ust. 5 odesłanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 136 ust. 7 odesłanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 140 odesłanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 136 ust. 3 stosowanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 113 ust. 3 odesłanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 136 ust. 2 odesłanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 136 ust. 2a odesłanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 136 ust. 3a stosowanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 136 ust. 3b stosowanie