Spis treści ustawy
Art. 42 ustawa o pomocy społecznej
Aktualne brzmienie
Art. 42.
1.Za osobę, która zrezygnuje z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad długotrwale lub ciężko chorym członkiem rodziny oraz wspólnie niezamieszkującymi matką, ojcem lub rodzeństwem, ośrodek pomocy społecznej, a w przypadku przekształcenia ośrodka pomocy społecznej w centrum usług społecznych na podstawie przepisów ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych – centrum usług społecznych, opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, jeżeli dochód na osobę w rodzinie osoby opiekującej się nie przekracza 150 % kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie i osoba opiekująca się nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów lub nie otrzymuje emerytury albo renty. Dotyczy to również osób, które w związku z koniecznością sprawowania opieki pozostają na bezpłatnym urlopie.
3.Konieczność sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad osobami, o których mowa w ust. 1, stwierdza lekarz ubezpieczenia zdrowotnego w zaświadczeniu wydanym niewcześniej niż na 14 dni przed złożeniem wniosku o przyznanie świadczenia.
4.Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w wysokości określonej przepisami o systemie ubezpieczeń społecznych jest opłacana przez okres sprawowania opieki, niedłużej jednak niż przez okres niezbędny do uzyskania okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) wynoszącego 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn.
5.Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe nie przysługuje osobie, która w dniu złożenia wniosku o przyznanie świadczenia:
1)ukończyła 50 lat i nie posiada okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) wynoszącego co najmniej 10 lat;
2)posiada okres ubezpieczenia (składkowy i nieskładkowy) wynoszący 20 lat w przypadku kobiet i 25 lat w przypadku mężczyzn.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 16.10.2026, tekst z 29.07.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- art. 6 pkt 3 definicjadochód na osobę w rodzinie – dochód rodziny podzielony przez liczbę osób w rodzinie;
- art. 6 pkt 13 definicjarenta – rentę z polskiego lub zagranicznego systemu ubezpieczeń społecznych, rentę strukturalną lub rentę socjalną;
- art. 6 pkt 14 definicjarodzina – osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące;
- art. 8 ust. 1 pkt 2 definicjaosobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 316 zł, zwanej dalej „kryterium dochodowym na osobę w rodzinie”,
- art. 89 ust. 1 definicjaWysokość pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki i pomocy pieniężnej na usamodzielnienie oraz wartość pomocy na zagospodarowanie w formie rzeczowej ustala się od kwoty 1647 zł, zwanej dalej „podstawą”.
Orzeczenia i interpretacje 34
Powołują ten przepis: 7 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS) i 27 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA); najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Wyrok WSA w Warszawie z 10 września 2026 r., I SA/Wa 434/26
- Wyrok WSA w Gdańsku z 27 września 2024 r., II SA/Gd 924/24
- Wyrok WSA w Gdańsku z 28 czerwca 2023 r., II SA/Gd 1001/22
- Wyrok WSA w Gdańsku z 30 września 2021 r., III SA/Gd 525/21
- Wyrok WSA w Bydgoszczy z 22 października 2019 r., II SA/Bd 576/19
- Wyrok WSA w Olsztynie z 12 lutego 2019 r., II SA/Ol 804/18
- Wyrok SA w Katowicach z 29 stycznia 2019 r., III AUa 1842/18
- Wyrok WSA w Poznaniu z 27 września 2018 r., II SA/Po 505/18
- Wyrok NSA z 2 sierpnia 2018 r., I OSK 1270/18
- Wyrok SO w Kaliszu z 5 lipca 2018 r., V U 99/18
Wszystkie (34) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
4 brzmień, obecne od 1.10.2017
… społecznych jest opłacana przez okres sprawowania opieki, nie dłużejniedłużej jednak niż przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego), z zastrzeżeniem art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturachwynoszącego 20 lat dla kobiet i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych25 lat dla mężczyzn.
5. Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe nie przysługuje … posiada okres ubezpieczenia (składkowy i nieskładkowy) wynoszący20 lat w przypadku kobiet i 25 lat, z zastrzeżeniem art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychw przypadku mężczyzn.
6. Przy ustalaniu okresu …
… ubezpieczeń społecznych jest opłacana przez okres sprawowania opieki, nie dłużej jednak niż przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego), z zastrzeżeniem art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
5. Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe nie przysługuje osobie, która:
1) w dniu złożenia wniosku o przyznanie świadczenia:
1)ukończyła 50 lat i nie posiada okresu ubezpieczenia (składkowego i … posiada okres ubezpieczenia (składkowy i nieskładkowy) wynoszący2025 latw przypadku kobiet, z zastrzeżeniem art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i 25 l …
… matką, ojcem lub rodzeństwem, ośrodek pomocy społecznej, a w przypadku przekształcenia ośrodka pomocy społecznej w centrum usług społecznych na podstawie przepisów ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych – centrum usług społecznych,opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od kwoty … dochód na osobę w rodzinie osoby opiekującej się nie przekracza 150 % kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie i osoba opiekująca … stwierdza lekarz ubezpieczenia zdrowotnego w zaświadczeniu wydanymnie wcześniejniewcześniejniż na 14 dni przed złożeniem wniosku o przyznanie świadczenia.
4. … na ubezpieczenia emerytalne i rentowe nie przys …