Art. 60 Kodeks karny
Aktualne brzmienie
Art. 60.
§ 1.Sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary w wypadkach przewidzianych w ustawie oraz w stosunku do młodocianego, jeżeli przemawiają za tym względy określone w art. 54 § 1.
§ 2.Sąd może również zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary w szczególnie uzasadnionych wypadkach, kiedy nawet najniższa kara przewidziana za przestępstwo byłaby niewspółmiernie surowa, w szczególności:
1)jeżeli pokrzywdzony pojednał się ze sprawcą, szkoda została naprawiona albo pokrzywdzony i sprawca uzgodnili sposób naprawienia szkody,
2)ze względu na postawę sprawcy, zwłaszcza gdy czynił starania o naprawienie szkody lub o jej zapobieżenie,
3)jeżeli sprawca przestępstwa nieumyślnego lub jego najbliższy poniósł poważny uszczerbek w związku z popełnionym przestępstwem.
§ 3.Na wniosek prokuratora sąd stosuje nadzwyczajne złagodzenie kary, a nawet może warunkowo zawiesić jej wykonanie w stosunku do sprawcy współdziałającego z innymi osobami w popełnieniu przestępstwa, jeżeli ujawni on wobec organu powołanego do ścigania przestępstw informacje dotyczące osób uczestniczących w popełnieniu przestępstwa oraz istotne okoliczności jego popełnienia.
§ 4.Na wniosek prokuratora sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary, a nawet warunkowo zawiesić jej wykonanie w stosunku do sprawcy przestępstwa, który, niezależnie od wyjaśnień złożonych w swojej sprawie, ujawnił przed organem ścigania i przedstawił istotne okoliczności, nieznane dotychczas temu organowi, przestępstwa zagrożonego karą powyżej 5 lat pozbawienia wolności.
§ 5.W wypadkach określonych w § 3 i 4 sąd, wymierzając karę pozbawienia wolności do lat 5, może warunkowo zawiesić jej wykonanie na okres próby wynoszący do 10 lat, jeżeli uzna, że pomimo niewykonania kary sprawca nie popełni ponownie przestępstwa; przepisu art. 69 § 1 nie stosuje się, a przepisy art. 71–76 stosuje się odpowiednio.
§ 6.Nadzwyczajne złagodzenie kary polega na wymierzeniu kary poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia, kary łagodniejszego rodzaju albo na odstąpieniu od wymierzenia kary i orzeczeniu środka karnego, środka kompensacyjnego lub przepadku według następujących zasad:
1) (uchylony)
2)jeżeli czyn stanowi zbrodnię, sąd wymierza karę pozbawienia wolności nie niższą od jednej trzeciej dolnej granicy ustawowego zagrożenia,
3)jeżeli czyn stanowi występek, przy czym dolną granicą ustawowego zagrożenia jest kara pozbawienia wolności nie niższa od roku, sąd wymierza grzywnę, karę ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności,
4)jeżeli czyn stanowi występek, przy czym dolną granicą ustawowego zagrożenia jest kara pozbawienia wolności niższa od roku, a górną – kara pozbawienia wolności nie niższa od lat 3, sąd wymierza grzywnę albo karę ograniczenia wolności,
5)jeżeli czyn stanowi występek, przy czym górną granicą ustawowego zagrożenia jest kara pozbawienia wolności nieprzekraczająca 2 lat, sąd odstępuje od wymierzenia kary i orzeka środek karny wymieniony w art. 39 pkt 2–3, 7 lub 8, środek kompensacyjny lub przepadek; przepisu art. 61 § 2 nie stosuje się.
§ 7.Jeżeli czyn jest zagrożony karą pozbawienia wolności oraz karą ograniczenia wolności lub grzywną, stosuje się odpowiednio przepis § 6.
§ 7a.Jeżeli czyn nie jest zagrożony karą pozbawienia wolności, stosuje się odpowiednio przepis § 6 pkt 5.
§ 8. (uchylony)
Prostym językiem
Sąd może złagodzić karę poniżej ustawowego minimum, gdy nawet najniższa kara byłaby zbyt surowa. Dotyczy to sytuacji, gdy sprawca pojednał się z pokrzywdzonym, naprawił szkodę lub starał się ją naprawić. Na wniosek prokuratora sąd musi złagodzić karę sprawcy, który ujawnił informacje o innych uczestnikach przestępstwa. Złagodzenie polega na wymierzeniu kary niższej niż dolna granica, kary łagodniejszego rodzaju lub odstąpieniu od kary i orzeczeniu środka karnego.
Opis wygenerowany automatycznie na podstawie powyższego przepisu. Wiążący jest tekst przepisu.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 5.10.2026, tekst z 28.08.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗ · otwórz w wyszukiwarce · kanał Atom · zgłoś błąd
Zapytaj o swoją sytuację
5 wyjaśnień za darmo. Logowanie przez Google albo e-mail, bez hasła i bez karty.
Powiązane przepisy
- art. 69 § 1 wyłączenieSąd może warunkowo zawiesić wykonanie kary pozbawienia wolności orzeczonej w wymiarze nieprzekraczającym roku, jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa nie był skazany na karę pozbawienia wolności i jest to wysta…
- art. 61 § 2 wyłączenieOdstępując od wymierzenia kary, sąd może również odstąpić od wymierzenia środka karnego, nawiązki na rzecz Skarbu Państwa oraz przepadku, chociażby jego orzeczenie było obowiązkowe.
- art. 71 stosowanieZawieszając wykonanie kary, sąd może orzec grzywnę, jeżeli jej wymierzenie obok kary pozbawienia wolności na innej podstawie nie jest możliwe.
- art. 72 stosowanieZawieszając wykonanie kary, sąd zobowiązuje, a jeżeli orzeka środek karny, może zobowiązać skazanego do:
- art. 73 stosowanieZawieszając wykonanie kary, sąd może w okresie próby oddać skazanego pod dozór kuratora lub osoby godnej zaufania, stowarzyszenia, instytucji albo organizacji społecznej, do której działalności należy troska o wychowanie…
- art. 74 stosowanieCzas i sposób wykonania nałożonych obowiązków wymienionych w art. 72 sąd określa po wysłuchaniu skazanego; nałożenie obowiązków wymienionych w art. 72 § 1 pkt 6 i 6a wymaga nadto zgody skazanego.
- art. 75 stosowanieSąd zarządza wykonanie kary, jeżeli skazany w okresie próby popełnił podobne przestępstwo umyślne, za które orzeczono prawomocnie karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania.
- art. 75a stosowanie
- art. 76 stosowanieSkazanie ulega zatarciu z mocy prawa z upływem roku od zakończenia okresu próby.
- art. 54 § 1 odesłanieWymierzając karę nieletniemu albo młodocianemu, sąd kieruje się przede wszystkim tym, aby sprawcę wychować.
- art. 39 pkt 2 odesłaniezakaz zajmowania określonego stanowiska, wykonywania określonego zawodu lub prowadzenia określonej działalności gospodarczej;
- art. 39 pkt 7 odesłanieświadczenie pieniężne;
Orzeczenia i interpretacje (4342)
Powołują ten przepis: 4340 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS) i 2 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA); najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Uzasadnienie SO we Wrocławiu z 15 września 2026 r., IV Ka 1356/24
- Uzasadnienie SA w Poznaniu z 1 września 2026 r., II AKa 134/26
- Uzasadnienie SA w Poznaniu z 24 sierpnia 2026 r., II AKa 77/26
- Uzasadnienie SA w Poznaniu z 16 lipca 2026 r., II AKa 16/26
- Wyrok SO we Wrocławiu z 13 lipca 2026 r., III K 157/26
- Uzasadnienie SA w Poznaniu z 9 lipca 2026 r., II AKa 150/25
- Wyrok SO w Piotrkowie Trybunalskim z 30 czerwca 2026 r., III K 34/26
- Wyrok SA w Poznaniu z 23 czerwca 2026 r., II AKa 77/26
- Uzasadnienie SA w Poznaniu z 19 czerwca 2026 r., II AKa 15/24
- Uzasadnienie SO w Lublinie z 3 czerwca 2026 r., IV K 24/26
Wszystkie (4342) z filtrami według źródła, roku i sądu · szukaj w ich treści
Historia zmian
4 brzmień, obecne od 1.10.2023
… poważny uszczerbek w związku z popełnionym przestępstwem.
§ 3. SądNa wniosek prokuratora sądstosuje nadzwyczajne złagodzenie kary, a nawet może warunkowo … dotyczące osób uczestniczących w popełnieniu przestępstwa orazinneistotneokoliczności jego popełnienia.
§ 4. Na wniosek prokuratora sąd może … na wymierzeniu kary poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia albo, kary łagodniejszego rodzaju albo na odstąpieniu od wymierzenia kary i orzeczeniu środka karnego, środka kompensacyjnego lub przepadku według następujących zasad:
1) jeżeli czyn stanowi zbrodnię zagrożoną co najmniej karą 25 lat pozbawienia wolności, sąd wymierza karę pozbawienia wolności nie niższą od 8 lat,(uchylony)
2) jeżel …
… lat pozbawienia wolności.
§ 5. W wypadkach określonych w § 3 i 4 sąd, wymierzając karę pozbawienia wolności do lat 5,może warunkowo zawiesić jej wykonanie na okres próby wynoszący do 10 … pomimo niewykonania kary sprawca nie popełni ponownie przestępstwa;przepisu art. 69 § 1 nie stosuje się, a przepisy art. 71-–76 stosuje się odpowiednio.
§ 6. Nadzwyczajne złagodzenie kary polega … albo karę ograniczenia wolności.
§ 7. Jeżeli czyn zagrożony jestalternatywnie karami wymienionymiwięcej niż jedną z kar wymienionychw art. 32 pkt 1-3, nadzwyczajne złagodzenie kary polega na … kary i orzeczeniu środka karnego wymienionego w art. 39 pkt 2-3, 7 i 8, środka kompensacyjnego lub przepadku; przepisu a …
… uzasadnionych wypadkach, kiedy nawet najniższa kara przewidziana nazaprzestępstwo byłaby niewspółmiernie surowa, w szczególności:
1) … szkody,
2) ze względu na postawę sprawcy, zwłaszcza gdy czyniłon starania o naprawienie szkody lub o jej zapobieżenie,
3) jeżeli … rodzaju według następujących zasad:
1) jeżeli czyn stanowi zbrodnię zagrożoną co najmniej karą 25 lat pozbawienia wolności, sąd wymierza karę pozbawienia wolności nie niższą od 8 lat,
2) jeżeli czyn stanowi inną zbrodnię, sąd wymierza karę pozbawienia wolności nie niższą od jednej trzeciej dolnej granicy ustawowego zagrożenia,
23) jeżeli czyn stanowi występek, przy czym dolną granicą ustawowego … grzywnę, karę ograniczenia wolno …
Odsyłają tu (7)
- Kodeks karny art. 57 § 5 do art. 60 § 3
- Kodeks karny art. 57 § 6 do art. 60 § 4
- Kodeks karny art. 61 § 1 do art. 60 § 3
- Kodeks karny art. 89a § 1 do art. 60 § 5
- Kodeks postępowania karnego art. 100 § 9 do art. 60 § 3, art. 60 § 4
- Kodeks postępowania karnego art. 434 § 4 do art. 60 § 3, art. 60 § 4
- Kodeks postępowania karnego art. 540a pkt 1 do art. 60 § 3, art. 60 § 4
Odsyła do (24)
- Kodeks karny art. 54 § 1 odesłanie
- Kodeks karny art. 60 § 3 odesłanie
- Kodeks karny art. 60 § 4 odesłanie
- Kodeks karny art. 69 § 1 wyłączenie
- Kodeks karny art. 71 stosowanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 2 odesłanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 7 odesłanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 8 odesłanie
- Kodeks karny art. 61 § 2 wyłączenie
- Kodeks karny art. 60 § 6 odesłanie
- Kodeks karny art. 60 § 6 pkt 5 odesłanie
- Kodeks karny art. 72 stosowanie
- Kodeks karny art. 73 stosowanie
- Kodeks karny art. 74 stosowanie
- Kodeks karny art. 75 stosowanie
- Kodeks karny art. 75a stosowanie
- Kodeks karny art. 76 stosowanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 2a odesłanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 2aa odesłanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 2b odesłanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 2c odesłanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 2d odesłanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 2e odesłanie
- Kodeks karny art. 39 pkt 3 odesłanie