- Wydany
- 19 stycznia 2021 r.
Sentencja
- sygn. akt Ts 108/19 Komparycja Tenor postanawia
Streszczenie i odpowiedzi pisze model na podstawie treści tego orzeczenia. Przypisy otwierają fragmenty, na których się opierają. Wiążący jest tekst orzeczenia.
Metryka orzeczenia
Rodzaj orzeczenia
Postanowienie o odmowie
Data 19 stycznia 2021
Miejsce publikacji
OTK ZU B/2022, poz. 101
Skład
Sędzia Funkcja
Jakub Stelina 101/B/2022
z dnia 19 stycznia 2021 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Jakub Stelina, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej R.N. w sprawie zgodności:
odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.
W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 9 lipca 2019 r. (data nadania), R.N. (dalej: skarżący) ‒ adwokat występujący we własnym imieniu ‒ przedstawił żądanie przytoczone na tle następującego stanu faktycznego.
Sąd Rejonowy w W. oraz Sąd Okręgowy w G. rozpatrywały sprawę o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Przedmiotem rozpoznania była ważność czynności prawnych dotyczących nieruchomości położonych na obszarze portu morskiego w W. 3
Na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w G. z 20 marca 2008 r. (sygn. akt […]), wieczystymi użytkownikami nieruchomości oraz właścicielami budynków, którymi była zabudowana, pozostawali O. i R.N. Następnie Sąd Rejonowy w W. V Zamiejscowy Wydział
Ksiąg Wieczystych […] dokonał takiego wpisu do prowadzonej księgi wieczystej.
4 4 marca 2010 r. O.N. zmarła i z mocy ustawy spadek po niej nabyli R.N. i S.N. Następnie 16 listopada 2011 r. R.N. sprzedał swój udział w spadku i na tę okoliczność została zawarta umowa nabycia udziału w spadku (Rep. […]).
Starosta P. w imieniu Skarbu Państwa 3 kwietnia 2015 r., w trybie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2010 r. poz. 179; obecnie: Dz. U. z 2020 r. poz. 998; dalej ustawa o portach), wniósł przeciwko skarżącemu pozew o uzgodnienie treści księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości (nr […]) z uwagi na to, że znajduje się ona w granicach portu morskiego w W. Zgodnie bowiem z § 4 i § 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej z dnia 26 lipca 2007 r. w sprawie ustalenia granicy portu morskiego w W. od strony morza, redy i lądu (Dz. U. z 2007 r. Nr 134, poz. 942; dalej: rozporządzenie w sprawie granic portu morskiego) – przeniesienie udziałów ich użytkowania wieczystego wymaga zgody ministra właściwego ds. gospodarki morskiej pod rygorem „bezwzględnej nieważności” dokonanej czynności prawnej, zgodnie z art. 3 ust. 7 ustawy o portach.
Sąd Rejonowy w W. (dalej: Sąd Rejonowy) wyrokiem z 4 sierpnia 2017 r. (sygn. akt […]) uzgodnił z rzeczywistym stanem treść księgi wieczystej m.in. przez wykreślenie:
Wyrokiem z 4 lutego 2019 r. (sygn. akt […]) Sąd Okręgowy w G. (dalej: Sąd Okręgowy) oddalił apelację od rozstrzygnięcia Sądu
Rejonowego oraz zasądził od skarżącego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Orzeczenie to doręczono skarżącemu 11 czerwca 2019 r. 10
Zdaniem skarżącego uznanie przez sądy, że umowa nabycia udziału w spadku, jako zawarta bez uprzedniej zgody Ministra Skarbu
Państwa, jest dotknięta nieważnością, stanowi niedopuszczalną wykładnię rozszerzającą ograniczenia prawa własności. Skarżący uważa, że skoro nie mógł zastosować się do dyspozycji art. 3 ust. 1 i art. 4 ust. 1 ustawy o portach, to przysługuje mu ochrona z art. 5 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (ówcześnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1145; obecnie: Dz. U. z 2020 r. poz. 1740, ze zm.), ponieważ to po stronie powodowej doszło do nadużycia prawa podmiotowego.
W opinii skarżącego uregulowania art. 3 ust. 7 i art. 4 ust. 4 ustawy o portach są rażąco niesprawiedliwe, ponieważ rygor nieważności czynności prawnej stosowany jest także w sytuacji, gdy strony bez swojej winy nie wystąpiły o wymaganą zgodę.
Fakt, że przedmiotowa nieruchomość znajduje się lub może znajdować się w obszarze portu morskiego w W. nie był znany ani stronom czynności prawnej, ani podmiotom publicznym takim jak sądy, notariusz oraz Starosta P. Skarżący uważa, że zamiast bezwzględnego rygoru nieważności czynności prawnej, ustawodawca powinien wprowadzić możliwość jej konwalidowania.
Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 17 listopada 2020 r. wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych wniesionej skargi przez doręczenie: a) odpisu lub kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem wyroków wraz z uzasadnieniami Sądu Rejonowego oraz Sądu Okręgowego; b) trzech odpisów skargi konstytucyjnej wraz z załączonymi dokumentami. Pismem z 1 grudnia 2020 r. (data nadania) skarżący ustosunkował do powyższego wezwania.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.
Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania.
Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań lub jest oczywiście bezzasadna.
Skarga konstytucyjna jest szczególnym środkiem ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Ma gwarantować, że obowiązujące w systemie prawa akty normatywne nie będą stanowiły źródła ich naruszeń. Jej merytoryczne rozpoznanie uzależnione jest od spełnienia przesłanek wynikających zarówno z art. 79 ust. 1 Konstytucji, jak i z przepisów u.o.t.p.TK.
Wskazany w skardze konstytucyjnej przepis powinien spełniać określone wymogi. Powinien być podstawą prawną ostatecznego orzeczenia wydanego przez sąd lub organ administracji publicznej w indywidualnej sprawie skarżącego. Skarżący musi uprawdopodobnić naruszenie wskazanych w skardze konstytucyjnej wolności lub praw. Źródłem ich naruszenia powinna być normatywna treść kwestionowanych przepisów, zaś sposób naruszenia musi zostać określony przez skarżącego w uzasadnieniu wnoszonej skargi. Dopiero kumulatywne spełnienie tak rozumianych przesłanek warunkuje możliwość skutecznego wniesienia, a następnie merytorycznego rozpatrzenia skargi konstytucyjnej przez Trybunał. Niedochowanie któregokolwiek ze wskazanych wymogów sprawia, że skarga zamiast subsydiarnego środka indywidualnej ochrony konstytucyjnych wolności i praw staje się swoistą formą actio popularis, zbliżoną w swej istocie do wniosku w sprawie abstrakcyjnej kontroli norm (zob. wyrok TK z 1 lipca 2014 r., sygn. SK 6/12,
OTK ZU nr 7/A/2014, poz. 68).
W ocenie Trybunału Konstytucyjnego rozpatrywana skarga nie spełnia powyższych wymagań.
W myśl art. 67 u.o.t.p.TK Trybunał orzekając jest wprawdzie związany zakresem zaskarżenia wskazanym we wniosku, pytaniu prawnym lub w skardze konstytucyjnej, to jednak w odniesieniu do tego przepisu wielokrotnie wskazywał, że w europejskiej kulturze prawnej ugruntowała się zasada falsa demonstratio non nocet, zgodnie z którą kluczowe znaczenie ma istota sprawy, a nie jej oznaczenie (zob. wyroki TK z: 8 lipca 2002 r., sygn. SK 41/01,
OTK ZU nr 4/A/2002; 12 lipca 2005 r., sygn. P 11/03, OTK ZU nr 7/A/2005, poz. 80; 28 października 2010 r., sygn. P 25/09,
OTK ZU nr 8/A/2010, poz. 82; postanowienie TK z 1 marca 2010 r., sygn. SK 22/09, OTK ZU nr 3/A/2010, poz. 28). Na skargę konstytucyjną
TK z: 8 lipca 2002 r., sygn. SK 41/01, OTK ZU nr 4/A/2002, poz. 51; 24 lutego 2009 r., sygn. SK 34/07, OTK ZU nr 2/A/2009, poz. 10). Mając powyższe na względzie Trybunał stwierdza, że wynikająca z uzasadnienia skargi konstytucyjnej istota problemu konstytucyjnego nakazuje przyjąć, że skarżący wiąże naruszenie przez treść art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (ówcześnie: Dz. U. z 2010 r. poz. 179; obecnie: Dz. U. z 2020 r. poz. 998; dalej: ustawa o portach) jego konstytucyjnego prawa wyrażonego w art. 31 ust. 3 Konstytucji nie zaś w jego ust. 1, jak wskazał w petitum skargi.
Trybunał ustalił ponadto, że z przywołanych jednostek redakcyjnych ustawy o portach, jak też ustawy z dnia 23 kwietnia 1964
Należy zauważyć, że – mimo wezwania – skarżący nie usunął w wyznaczonym terminie wszystkich braków formalnych skargi konstytucyjnej.
W piśmie z 1 grudnia 2020 r., stanowiącym odpowiedź na zarządzenie sędziego Trybunału Konstytucyjnego, przesłał wprawdzie potwierdzone za zgodność z oryginałem wymagane dokumenty, niemniej jednak po raz kolejny wyrok Sądu Rejonowego przedłożony został w sposób niekompletny, tj. bez dwóch stron (tj. s. 40 i 41). W związku z powyższym Trybunał, na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK, odmawia nadania sprawie dalszego biegu.
W odniesieniu do zarzutu niezgodności zakwestionowanych przepisów z art. 1 Protokołu nr 1 sporządzonego w Paryżu dnia 20 marca 1952 r. (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175; dalej: Protokół nr 1) do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5, 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1963 r. Nr 61, poz. 284), należy podkreślić, że – zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji – wzorcami kontroli skargi konstytucyjnej mogą być jedynie przepisy Konstytucji wyrażające prawa lub wolności skarżącego. Badanie przez Trybunał aktów normatywnych pod kątem ich zgodności z aktami prawa międzynarodowego jest niedopuszczalne. Zarzut niezgodności z art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji musi więc pozostać bez rozpoznania (por. wyrok TK z 6 października 2009 r., sygn. SK 46/07, OTK ZU nr 9/A/2009, poz. 132).
Z powyższych względów Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.
POUCZENIE 24
Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia.
Rodzaj orzeczenia
Postanowienie na zażalenie
Data 26 maja 2020
Miejsce publikacji
OTK ZU B/2020, poz. 233
Skład
Sędzia Funkcja
Michał Warciński przewodniczący
Rafał Wojciechowski sprawozdawca
Wojciech Sych
Pobierz orzeczenie w formacie doc
Pobierz [39 KB]
Spis treści
Postanowienie z dnia 26 maja 2020 r. sygn. akt Ts 108/19 przewodniczący:
Michał Warciński sprawozdawca:
Rafał Wojciechowski
Komparycja
Tenor postanawia
Metryka orzeczenia
Rodzaj orzeczenia
Postanowienie na zażalenie
Data 26 maja 2020
Miejsce publikacji
OTK ZU B/2020, poz. 233
Skład
Sędzia Funkcja
Michał Warciński przewodniczący
Rafał Wojciechowski sprawozdawca
Wojciech Sych 233/B/2020
z dnia 26 maja 2020 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Michał Warciński - przewodniczący
Wojciech Sych
Rafał Wojciechowski - sprawozdawca, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia R.N. z 4 lutego 2020 r. (data nadania) na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 14 stycznia 2020 r. oddalające wniosek o wstrzymanie lub zawieszenie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w G. z 4 lutego 2019
odrzucić zażalenie.
Orzeczenie zapadło większością głosów.
W skardze konstytucyjnej z 9 lipca 2019 r. (data nadania) R.N. (dalej: skarżący) wniósł o wydanie postanowienia tymczasowego, wstrzymującego wykonanie wyroków Sądu Okręgowego w G. z 4 lutego 2019 r. (sygn. akt […]) oraz wyroku Sądu Rejonowego w W. z 4 sierpnia 2017 r. (sygn. akt […]).
Postanowieniem z 14 stycznia 2020 r. Trybunał Konstytucyjny oddalił wskazany wniosek.
Pismem z 4 lutego 2020 r. (data nadania) skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem
Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK), od postanowienia TK z 14 stycznia 2020 r. nie przysługuje żaden środek odwoławczy. Mimo to, skarżący – powołując się na art. 36 w związku z art. 79 ust. 1 u.o.t.p.TK w związku z art. 741 ustawy z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm; dalej: k.p.c.) – wniósł zażalenie na to postanowienie.
Trybunał wyjaśnia, że art. 741 k.p.c. nie znajduje zastosowania w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym na zasadzie określonej w art. 36 u.o.t.p.
TK. Przepis ten dotyczy bowiem prawa do wniesienia zażalenia na postanowienie sądu w przedmiocie zabezpieczenia wydane przez sąd powszechny. Odpowiednie stosowanie przepisów k.p.c. nie może uzasadniać zignorowania treści u.o.t.p.TK, która wyraźnie wskazuje, na które orzeczenia Trybunału uczestnikom postępowania (wnioskodawcom, skarżącym itd.) przysługuje wniesienie do
Trybunału środka zaskarżenia.
Należy przypomnieć, że wniesienie zażalenia na postanowienie Trybunału, od którego zażalenie nie przysługuje, implikuje konieczność odrzucenia takiego środka zaskarżenia. Mimo że, zgodnie z art. 36 u.o.t.p.TK, w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie do postępowania przed Trybunałem stosuje się odpowiednio przepisy k.p.c., to jednak Trybunał Konstytucyjny nie może być uznany za sąd pierwszej lub drugiej instancji. Wyklucza to możliwość odpowiedniego stosowania art. 741 k.p.c. wskazującego, że zainteresowanemu przysługuje zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie odrzucenia wniosku o udzielenie zabezpieczenia.
Stosownych dla Trybunału regulacji należy szukać wśród odnoszących się do Sądu Najwyższego, w szczególności przepisów dotyczących postępowania kasacyjnego. Żaden jednak przepis k.p.c. nie przewiduje zażaleń na postanowienia wydane przez Sąd Najwyższy, co znajduje jednoznaczne potwierdzenie w jego orzecznictwie (zob. postanowienia SN z 3 marca 2010 r., sygn. akt III SO 1/10,
Lex nr 585841 i 22 listopada 2010 r., sygn. akt III SO 3/10, Lex nr 694239). Tym samym należy stwierdzić, że również postanowienia
Trybunału Konstytucyjnego są niezaskarżalne, chyba że u.o.t.p.TK wyraźnie przesądza inaczej (zob. postanowienia z: 27 lipca 2016 r., sygn. Ts 68/16, OTK ZU B/2016, poz. 475; 6 czerwca 2016 r., sygn. Ts 345/15, OTK ZU B/2016, poz. 412; 6 lipca 2016 r., sygn. Ts 349/15, OTK ZU B/2016, poz. 445; 13 października 2016 r., sygn. Ts 40/16, OTK ZU B/2016, poz. 497; 1 sierpnia 2016 r., sygn. Ts 74/16, OTK ZU B/2016, poz. 486).
W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.
Rodzaj orzeczenia
Data 14 stycznia 2020
Miejsce publikacji
OTK ZU B/2020, poz. 232
Skład
Sędzia Funkcja
Jakub Stelina
Pobierz orzeczenie w formacie doc
Pobierz [42 KB]
Spis treści
Postanowienie z dnia 14 stycznia 2020 r. sygn. akt Ts 108/19
Komparycja
Tenor postanawia
Metryka orzeczenia
Rodzaj orzeczenia
Data 14 stycznia 2020
Miejsce publikacji
OTK ZU B/2020, poz. 232
Skład
Sędzia Funkcja
Jakub Stelina 232/B/2020
z dnia 14 stycznia 2020 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Jakub Stelina, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku R.N. o wstrzymanie lub zawieszenie wykonania:
postanawia:
oddalić wniosek
R.N. (dalej: skarżący) wraz ze skargą konstytucyjną wniesioną do Trybunału Konstytucyjnego 9 lipca 2019 r. (data wniesienia), wystąpił na podstawie art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem
Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) o wstrzymanie przez Trybunał wykonania wyroku Sądu Okręgowego w G. z 4 lutego 2019 r. (sygn. akt […]) oraz wyroku Sądu Rejonowego w W. z 4 sierpnia 2017 r. (sygn. akt […]).
Sąd Okręgowy w G. mocą wyroku z 4 lutego 2019 r. oddalił apelację skarżącego od wyroku Sądu Rejonowego z 4 sierpnia 2017 r. oraz zasądził od skarżącego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postępowanie to dotyczyło transakcji sprzedaży prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej oraz własności posadowionych na niej nieruchomości budynkowych przeprowadzonej pomiędzy skarżącym oraz zbywającymi je R.N. i O.N.
Skarb Państwa – Starosta P. 3 kwietnia 2015 r. wniósł pozew przeciwko skarżącemu, o uzgodnienie treści księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości (nr […]) z uwagi na to, że nieruchomość ta znajduje się w granicach portu morskiego w W., a zatem – zgodnie z § 4 i § 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej z dnia 26 lipca 2007 r. w sprawie ustalenia granicy portu morskiego we Władysławowie od strony morza, redy i lądu (Dz. U. z 2007 r. Nr 134, poz. 942) – przeniesienie udziałów ich użytkowania wieczystego wymaga zgody ministra właściwego ds. gospodarki morskiej pod rygorem „bezwzględnej nieważności” dokonanej czynności prawnej, zgodnie z art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2010 r. poz. 179).
4 5
Zgodnie z art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) Trybunał może wydać postanowienie tymczasowe o zawieszeniu lub wstrzymaniu wykonania orzeczenia w sprawie, której skarga konstytucyjna dotyczy, jeżeli wykonanie wyroku, decyzji lub innego rozstrzygnięcia mogłoby spowodować nieodwracalne skutki, wiążące się z dużym uszczerbkiem dla skarżącego albo gdy przemawia za tym inny ważny interes skarżącego lub ważny interes publiczny.
Kwerenda księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości wskazuje, że Sąd oddalił zażalenie skarżącego w sprawie dokonania w niej zmian stąd, jako użytkownicy wieczyści figurują w niej ponownie R. i S.N. Mając to na uwadze, Trybunał stwierdza, że wniosek skarżącego nie może zostać uwzględniony, gdyż wskazane w nim orzeczenia zostały już wykonane. Zastosowanie więc postanowienia tymczasowego w tym wypadku byłoby nieskuteczne. Zgodnie z jednolitym stanowiskiem nauki prawa konstytucyjnego postanowienie tymczasowe jest instrumentem prawnym o ściśle prewencyjnym charakterze, którego skutkiem może być jedynie wstrzymanie lub zawieszenie wykonania wyroku lub innego wykonalnego rozstrzygnięcia sądu lub innego organu władzy publicznej (zob. Z. Czeszejko-Sochacki,
Z powyższych względów Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.
Created by Łukasz Baranek Internetowy Portal Orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego 1.7.5 [Internet-C:ipo]
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.
Twoja sesja wygasła!
Twoja sesja wygasła musisz odświeżyć stronę klikając na przycisk poniżej
Źródło: portal orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego ↗, pobrane 6.10.2026. Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła. Wiążący jest tekst u wydawcy. Dane osobowe w dokumencie albo błąd? Napisz: zgłoś błąd; dane osobowe zakryjemy w ciągu 7 dni.
5 wyjaśnień za darmo. Logowanie przez Google albo e-mail, bez hasła i bez karty.