Uzasadnienie
W skardze konstytucyjnej z 9 lipca 2019 r. (data nadania) R.N. (dalej: skarżący) wniósł o wydanie postanowienia tymczasowego, wstrzymującego wykonanie wyroków Sądu Okręgowego w G. z 4 lutego 2019 r. (sygn. akt […]) oraz wyroku Sądu Rejonowego w W. z 4 sierpnia 2017 r. (sygn. akt […]).
Postanowieniem z 14 stycznia 2020 r. Trybunał Konstytucyjny oddalił wskazany wniosek.
Pismem z 4 lutego 2020 r. (data nadania) skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie.
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK), od postanowienia TK z 14 stycznia 2020 r. nie przysługuje żaden środek odwoławczy. Mimo to, skarżący – powołując się na art. 36 w związku z art. 79 ust. 1 u.o.t.p.TK w związku z art. 741 ustawy z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm; dalej: k.p.c.) – wniósł zażalenie na to postanowienie.
Trybunał wyjaśnia, że art. 741 k.p.c. nie znajduje zastosowania w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym na zasadzie określonej w art. 36 u.o.t.p.
TK. Przepis ten dotyczy bowiem prawa do wniesienia zażalenia na postanowienie sądu w przedmiocie zabezpieczenia wydane przez sąd powszechny. Odpowiednie stosowanie przepisów k.p.c. nie może uzasadniać zignorowania treści u.o.t.p.TK, która wyraźnie wskazuje, na które orzeczenia Trybunału uczestnikom postępowania (wnioskodawcom, skarżącym itd.) przysługuje wniesienie do Trybunału środka zaskarżenia.
Należy przypomnieć, że wniesienie zażalenia na postanowienie Trybunału, od którego zażalenie nie przysługuje, implikuje konieczność odrzucenia takiego środka zaskarżenia. Mimo że, zgodnie z art. 36 u.o.t.p.TK, w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie do postępowania przed Trybunałem stosuje się odpowiednio przepisy k.p.c., to jednak Trybunał Konstytucyjny nie może być uznany za sąd pierwszej lub drugiej instancji. Wyklucza to możliwość odpowiedniego stosowania art. 741 k.p.c. wskazującego, że zainteresowanemu przysługuje zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie odrzucenia wniosku o udzielenie zabezpieczenia.
Stosownych dla Trybunału regulacji należy szukać wśród odnoszących się do Sądu Najwyższego, w szczególności przepisów dotyczących postępowania kasacyjnego. Żaden jednak przepis k.p.c. nie przewiduje zażaleń na postanowienia wydane przez Sąd Najwyższy, co znajduje jednoznaczne potwierdzenie w jego orzecznictwie (zob. postanowienia SN z 3 marca 2010 r., sygn. akt III SO 1/10, Lex nr 585841 i 22 listopada 2010 r., sygn. akt III SO 3/10, Lex nr 694239). Tym samym należy stwierdzić, że również postanowienia Trybunału Konstytucyjnego są niezaskarżalne, chyba że u.o.t.p.TK wyraźnie przesądza inaczej (zob. postanowienia z: 27 lipca 2016 r., sygn. Ts 68/16, OTK ZU B/2016, poz. 475; 6 czerwca 2016 r., sygn. Ts 345/15, OTK ZU B/2016, poz. 412; 6 lipca 2016 r., sygn. Ts 349/15, OTK ZU B/2016, poz. 445; 13 października 2016 r., sygn. Ts 40/16, OTK ZU B/2016, poz. 497; 1 sierpnia 2016 r., sygn. Ts 74/16, OTK ZU B/2016, poz. 486).
W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.
Postanowienie
z dnia 14 stycznia 2020 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Jakub Stelina, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku R.N. o wstrzymanie lub zawieszenie wykonania:
- 1) wyroku Sądu Okręgowego w G. z 4 lutego 2019 r. sygn. akt […];
- 2) wyroku Sądu Rejonowego w W. z 4 sierpnia 2017 r., sygn. akt […] złożonego wraz ze skargą konstytucyjną w sprawie zbadania zgodności:
- 1) art. 3 ust. 1 i 7 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2010 r. poz. 179) z art. 21 ust. 1 w związku z art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej;
- 2) art. 5 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.) w związku z art. 3 ust. 1 i 7 ustawy powołanej w pkt. 1 oraz § 2-4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej z dnia 6 lipca 2007 r. w sprawie ustalenia granicy portu morskiego we Władysławowie od strony morza, redy i lądu (Dz. U. Nr 134, poz. 942) z art. 2 w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji;
- 3) art. 3 ust. 7 oraz art. 4 ust. 4 ustawy powołanej w pkt. 1 z art. 31 ust. 3 w związku z art. 64 ust. 2 i 3 Konstytucji oraz art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5, 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1963 r. Nr 61, poz. 284);
postanawia:
oddalić wniosek
Uzasadnienie
R.N. (dalej: skarżący) wraz ze skargą konstytucyjną wniesioną do Trybunału Konstytucyjnego 9 lipca 2019 r. (data wniesienia), wystąpił na podstawie art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) o wstrzymanie przez Trybunał wykonania wyroku Sądu Okręgowego w G. z 4 lutego 2019 r. (sygn. akt […]) oraz wyroku Sądu Rejonowego w W. z 4 sierpnia 2017 r. (sygn. akt […]).
Sąd Okręgowy w G. mocą wyroku z 4 lutego 2019 r. oddalił apelację skarżącego od wyroku Sądu Rejonowego z 4 sierpnia 2017 r. oraz zasądził od skarżącego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postępowanie to dotyczyło transakcji sprzedaży prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej oraz własności posadowionych na niej nieruchomości budynkowych przeprowadzonej pomiędzy skarżącym oraz zbywającymi je R.N. i O.N.
Skarb Państwa – Starosta P. 3 kwietnia 2015 r. wniósł pozew przeciwko skarżącemu, o uzgodnienie treści księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości (nr […]) z uwagi na to, że nieruchomość ta znajduje się w granicach portu morskiego w W., a zatem – zgodnie z § 4 i § 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej z dnia 26 lipca 2007 r. w sprawie ustalenia granicy portu morskiego we Władysławowie od strony morza, redy i lądu (Dz. U. z 2007 r. Nr 134, poz. 942) – przeniesienie udziałów ich użytkowania wieczystego wymaga zgody ministra właściwego ds. gospodarki morskiej pod rygorem „bezwzględnej nieważności” dokonanej czynności prawnej, zgodnie z art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2010 r. poz. 179).
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) Trybunał może wydać postanowienie tymczasowe o zawieszeniu lub wstrzymaniu wykonania orzeczenia w sprawie, której skarga konstytucyjna dotyczy, jeżeli wykonanie wyroku, decyzji lub innego rozstrzygnięcia mogłoby spowodować nieodwracalne skutki, wiążące się z dużym uszczerbkiem dla skarżącego albo gdy przemawia za tym inny ważny interes skarżącego lub ważny interes publiczny.
Kwerenda księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości wskazuje, że Sąd oddalił zażalenie skarżącego w sprawie dokonania w niej zmian stąd, jako użytkownicy wieczyści figurują w niej ponownie R. i S.N. Mając to na uwadze, Trybunał stwierdza, że wniosek skarżącego nie może zostać uwzględniony, gdyż wskazane w nim orzeczenia zostały już wykonane. Zastosowanie więc postanowienia tymczasowego w tym wypadku byłoby nieskuteczne. Zgodnie z jednolitym stanowiskiem nauki prawa konstytucyjnego postanowienie tymczasowe jest instrumentem prawnym o ściśle prewencyjnym charakterze, którego skutkiem może być jedynie wstrzymanie lub zawieszenie wykonania wyroku lub innego wykonalnego rozstrzygnięcia sądu lub innego organu władzy publicznej (zob. Z. Czeszejko-Sochacki, L. Garlicki, J. Trzciński, Komentarz do ustawy o Trybunale Konstytucyjnym z dnia 2.08.1997 r. (Dz. U. Nr 102 poz. 643), Warszawa 1999, s. 173-175).
Z powyższych względów Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.