Uzasadnienie
A. U. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na bezczynność Prezydenta w wydaniu zaświadczenia.
Na rozprawie w dniu 5 stycznia 2012 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie od rozpoznania niniejszej sprawy sędziego WSA Alicji Jaszczak-Sikory. W jego ocenie, nie daje ona gwarancji bezstronnego rozpoznania sprawy z uwagi na to, że brała udział w rozpoznawaniu jego sprawy przeciwko temu samemu organowi w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 1003/07. Rozstrzygnięcie w tamtej sprawie było dla niego tylko pozornie korzystne i nie zgadza się ze wskazaniami sądu udzielonymi organowi co do dalszego postępowania.
Wskazana sędzia złożyła do akt sprawy oświadczenie, z którego wynika, że nie zachodzi między nią a stronami niniejszego postępowania okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy. Ponadto oświadczyła, że w sprawie nie zachodzi żaden z powodów wyłączenia z mocy ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., zostały zawarte przesłanki wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy. Przesłanki te stanowią zamknięty katalog i nie można ich interpretować w sposób rozszerzający. Opierają się one na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Powiązania te są tego rodzaju, że - niezależnie od subiektywnych odczuć osób występujących w sprawie - czynią prawdopodobnym przypuszczenie, iż rozpoznanie sprawy nie będzie odpowiadało wymaganiom bezstronności.
Zgodnie z dyspozycją art. 18 § 1 pkt 6 a p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie.
Wykładnia gramatyczna nie pozostawia wątpliwości, że przesłanka ta ma zastosowanie wyłącznie w sprawach skarg na decyzje i postanowienia. Celem tej regulacji jest, aby sędzia, który badał legalność decyzji administracyjnej (postanowienia) w konkretnej sprawie, nie orzekał przy badaniu legalności decyzji wydanej w tej sprawie w nadzwyczajnym trybie postępowania, a także przy badaniu legalności decyzji wydanej w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy po uchyleniu przez sąd decyzji poprzedniej (postanowienie NSA z dnia 7 października 2010 r., II OSK 243/09, publ. w Internecie - http://orzeczenia.nsa.gov.pl)
W rozpoznawanej sprawie, której przedmiotem jest skarga na bezczynność Prezydenta Olsztyna, skarżący wniósł o wyłączenie sędziego WSA w Olsztynie, gdyż, w jego ocenie, nie daje ona gwarancji bezstronnego rozpoznania sprawy z uwagi na to, że brała udział w rozpoznawaniu jego sprawy przeciwko temu samemu organowi w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 1003/07, a podjęte w niej rozstrzygnięcie nie było dla niego korzystne.
Mając na uwadze regulacje zawarte w art. 18 § 1 p.p.s.a., a w szczególności w pkt 6 a, należy stwierdzić, że nie ma przeszkód prawnych, aby sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora, która brała udział w wydaniu wyroku w sprawie ze skargi A. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, sygn. akt II SA/Ol 1003/07, uczestniczyła w rozpoznaniu skargi na bezczynność Prezydenta w wydaniu zaświadczenia.
Skarga na bezczynność organu nie mieści się w dyspozycji art. 18 § 1 pkt 6 a p.p.s.a., bowiem nie jest to skarga na decyzję lub postanowienie.
Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie (art. 19 p.p.s.a.).
Ustawodawca nie wskazał przesłanek wyłączenia sędziego na wniosek strony lub na żądanie sędziego w sposób wyczerpujący, lecz scharakteryzował je stwierdzając, że chodzi o taką okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy zatem od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego (M. Romańska, Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Komentarz, red. T. Woś, Warszawa 2009, s. 191).
Wnioskodawca powinien zatem wskazać okoliczności w postaci konkretnych faktów, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności składu orzekającego. W złożonym wniosku nie zostały wskazane jednak żadne okoliczności, które byłyby przesłanką wynikającą z treści art. 19 p.p.s.a.
Nie sposób uznać, iż podczas rozpoznawania wcześniejszych spraw sędzia mogła wyrobić sobie pogląd na sposób załatwienia niniejszej sprawy, skoro kontroli sądowoadministracyjnej podlegały odmienne kwestie. W ogóle zresztą wcześniejsze orzekanie w innych sprawach z udziałem tej samej strony, nawet jeśli zapadły w nich niekorzystne dla niej rozstrzygnięcia, nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziego (wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2008 r., sygn. akt I OSK 966/07, publ. w Internecie na w/w stronie). Znaczenia nie ma również ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych popełnionych przez niego uchybień w zakresie przepisów prawa formalnego albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, gdyż należy ona w ramach kontroli instancyjnej do sądu wyższej instancji. Sąd, rozpoznając wniosek o wyłączenie sędziego, nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 sierpnia 1996 r., sygn. akt I PO 8/96, OSNAP 1997, nr 4, poz. 59).
Skoro zatem zarzuty sformułowane przez skarżącego nie znajdują potwierdzenia w konkretnych okolicznościach świadczących o braku bezstronności wskazanego sędziego w sprawie, a jednocześnie nie zachodzą przyczyny jego wyłączenia z mocy samej ustawy, przedmiotowy wniosek nie może być uwzględniony i podlega oddaleniu.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji