Uzasadnienie
Starosta L. (dalej również: organ I instancji) decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2018 r., po ponownym rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...] maja 2015 r., zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę L. T. (dalej: skarżący, inwestor), obejmującego rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości S., ul. R. [...].
Jako prawną podstawę decyzji powołano art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. 2017, poz. 1332 z późn. zm., zwana dalej prawo budowlane) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017, poz. 1257 z późn. zm., dalej: K.p.a.).
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] projektowana inwestycja zlokalizowana jest na terenie o symbolu MmM.1.1 z przeznaczeniem podstawowym pod funkcje mieszkalnictwa oraz nieuciążliwych usług komercyjnych i/lub publicznych.
W związku z usytuowaniem nieruchomości w strefie ochrony zabytkowego centrum miejscowości [...], zwrócono się do [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, który pozytywnie uzgodnił projektowaną inwestycję.
W ocenie Starosty projektowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], usytuowanie projektowanego budynku nie pozbawia sąsiednich nieruchomości dostępu do wody, kanalizacji i energii elektrycznej, drogi publicznej. Podał, że odległość do budynku sąsiada na działce nr [...] wynosi 2,1 m, zaś usytuowanie rozbudowy budynku wzdłuż granic z działkami sąsiednimi podyktowane jest tym, że istniejący budynek podlegający rozbudowie jest zlokalizowany w granicy z sąsiednimi działkami, ponadto działka inwestora jest działką wąską o szerokości mniejszej niż 16 metry. Ściany budynku są wykonane z izolacjami wygłuszającymi hałas, w projekcie przedstawiono rozwiązania alternatywne dotyczące przyłączy wodnokanalizacyjnych, a projektowana rozbudowa budynku nie pozbawia budynków na działkach sąsiednich dostępu do światła dziennego.
Odwołanie od decyzji wnieśli uczestnicy postępowania.
Uczestnik T. N. zarzucił, że sporządzona w sprawie ekspertyza techniczna nie spełnia warunku rzetelności albowiem ekspertyzę tę wykonał ten sam projektant, który zaprojektował rozbudowę. Podniósł, iż nie poczyniono ustaleń czy obiekt spełnia kryteria bezpieczeństwa, zaś ominięcie wspólnej studzienki kanalizacyjnej nie jest możliwe. W jego ocenie uzasadnienie decyzji Starosty jest lakoniczne i niewystarczające, organ nie odniósł się do "utraty słońca" od strony zachodniej jak również nie wyjaśnił czy spełniona jest przesłanka usług o nieuciążliwym charakterze w sytuacji obecności liczby osób z projektu i możliwości wyjścia jedynie na ulicę lub parking.
Z decyzją nie zgodziła się również E. M. zarzucając, że inwestycja spowoduje niedopuszczalne zacienienie budynku znajdującego się na jej nieruchomości. Zaznaczyła również, że prowadzona działalność niesie za sobą skutki uciążliwości. W jej ocenie nie wyjaśniono powierzchni biologicznie czynnej.
Rozpoznając odwołania Wojewoda [...] (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji) decyzją nr [...] z dnia [...] września 2018 r. uchylił decyzję Starosty [...] i odmówił udzielenia pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że postanowieniem nr [...] z [...] lipca 2018 r. zlecił Staroście [...] przeprowadzenie dodatkowego postępowania mającego na celu przedłożenie precyzyjnej analizy przesłaniania oraz zacienienia sąsiednich budynków (wraz z częścią rysunkową) celem wykazania zgodności projektu z przepisami określającymi nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi zgodnie z § 13 i 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015, poz. 1422, dalej: rozporządzenie), wyjaśnienie czy inwestycja nie narusza przepisów § 271- 273 rozporządzenia, wyjaśnienie zakresu przedmiotowej inwestycji, przedłożenie aktualnych zaświadczeń o przynależności do Izby Inżynierów Budownictwa projektantów oraz sprawdzających wykonujących projekt budowlany.
Wojewoda powołując treść § 13 ust. 1 rozporządzenia wskazał, że niezbędnym warunkiem prawidłowego ustalenia odległości budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów, umożliwiającej naturalne oświetlenie tych pomieszczeń, jest precyzyjne, jednoznaczne wyznaczenie w płaszczyźnie poziomej kąta 60o, z usytuowaniem jego wierzchołka w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, a następnie zbadanie, czy między ramionami tak wyznaczonego kąta, w odległości mniejszej niż wysokość przesłonienia, nie znajduje się obiekt przesłaniający. Zdaniem Wojewody z przedłożonej analizy nie wynika, czy budynki z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, w najbliższym sąsiedztwie projektowanej zabudowy, znajdują się w odległościach większych niż wysokość przesłaniania. Zarzucił, że część rysunkowa symulacji nasłonecznienia wykonana została tylko w dniu 21 marca, podczas gdy projektant winien wykonać opracowanie na dni 21 marca i 21 września, na dwóch rysunkach lub z rozróżnieniem tych dwóch dni lub też jeśli nie ma różnic występujących między kątem padania słońca to wskazać to w opracowaniu.
W ocenie Wojewody [...] Starosta [...] nie wyjaśnił czy inwestycja nie narusza przepisów § 271 - 273 rozporządzenia. Ponadto jak wskazał, z projektu budowlanego nie wynika, do jakiego rodzaju oraz jakiej klasy odporności ogniowej zaliczony jest przedmiotowy budynek przeznaczony do rozbudowy i nadbudowy. Nie zostało też wskazane, jakie rozwiązania zostały przyjęte w celu zachowania bezpieczeństwa przeciwpożarowego.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy zaznaczył, iż działka na której zaprojektowano przedmiotową inwestycje położona jest na terenie oznaczonym symbolem Mm.M.1.1., cytując § 9 ust. 1 i 2 planu miejscowego.
Organ II instancji powołał także § 12 ust. 1 rozporządzenia, stosownie do którego jeżeli z przepisów §13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub z przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej powinien być oddalony 4 metry w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy lub 3 metry, jeżeli jest zwrócony do granicy ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych. Dopuszcza się sytuowanie budynku w odległości 1,5 metra od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W konkluzji w ocenie Wojewody [...] realizacja zamierzonej inwestycji naruszy przepisy § 13, § 60 rozporządzenia, zatem należało odmówić udzielenia pozwolenia na budowę.
Skargę na decyzję Wojewody [...] wniósł L. T. zarzucając:
- I. rażące naruszenie prawa tj. art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a. skutkujące nieważnością decyzji w związku z art. 15 K.p.a., art. 138 § 1 pkt. 2 K.p.a. oraz art. 106 K.p.a. tj. naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, wadliwe i nieprecyzyjne przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, co w konsekwencji spowodowało podjęcie przez organ decyzji o uchyleniu wydanego pozwolenia na budowę i odmowę udzielenia pozwolenia na budowę.
- II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
- 1. art. 6, 7, 77 § 1, 80, 106, 107 § 3 K.p.a., poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia oraz błędne uzasadnienie wydanej decyzji ograniczające się do przytoczenia przepisów prawa i stwierdzenia, iż z analizy materiału dowodowego wynika, iż przedmiotowa inwestycja po planowanej rozbudowie i nadbudowie będzie naruszać ustalenia przepisu § 13 i § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie bez jakiegokolwiek wskazania przez organ administracji publicznej na jakich dowodach oparł swoje rozstrzygnięcie, dlaczego odmówił wiarygodności i mocy dowodowej przedstawionym przez stronę dowodem w tym opinii rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz dlaczego organ nie przeprowadził w sposób prawidłowy i precyzyjny postępowania uzupełniającego nie dając możliwości przedłożenia skarżącemu pożądanych dokumentów-dowodów.
- 2. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez niezastosowanie jego dyspozycji do stanu faktycznego sprawy i uchylenie decyzji Starosty [...] i odmowę udzielenie pozwolenia na budowę, gdy w ocenie skarżącego winna ona zostać utrzymana w mocy.
- III. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
- 1. art. 35 ust. 4 prawo budowlanego w związku z § 13 i § 60 oraz § 271-273 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez jego niezastosowanie i odmowę udzielenia pozwolenia na budowę.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz ewentualne uchylenie decyzji jej poprzedzającej.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: "p.p.s.a."), odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.
Sąd jest uprawniony do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Z istoty przeprowadzonej kontroli wynika, że legalność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Mając na względzie powyższe kryterium legalności, Sąd stwierdził, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżone decyzje naruszają prawo w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie ich z obrotu prawnego.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody [...] z [...] września 2018 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego na działce nr ew. [...] w miejscowości [...] ul. [...][...]. Przypomnieć zatem należy, że organ odwoławczy w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchylił decyzję organu
I instancji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielający pozwolenia na budowę i odmówił udzielenia pozwolenia na budowę, wskazując jednocześnie, że realizacja zamierzonej inwestycji naruszy przepisy § 13 i 60 rozporządzenia.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
- 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
- 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
- 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust.7;
- 4) sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Konsekwencją negatywnego wyniku sprawdzenia, o którym mowa w ww. przepisie, jest zastosowanie trybu z art. 35 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Z kolei pozytywny wynik opisanego powyżej sprawdzenia skutkuje obowiązkiem wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wynika to z art. 35 ust. 4 prawa budowlanego, zgodnie z którym w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Oznacza to, że organ administracji architektoniczno-budowlanej, w razie spełnienia tych przesłanek, jest związany powyższymi przepisami i ma obowiązek podjąć rozstrzygnięcie zgodnie z żądaniem wnioskodawcy. W tym zakresie powołany przepis nie dopuszcza jakiegokolwiek uznania przy wydawaniu pozwolenia na budowę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2581/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). Zasada ta jest konsekwencją, wynikającego z art. 4 ustawy - Prawo budowlane, prawa do zabudowy nieruchomości gruntowej, do której inwestor ma tytuł prawny, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami.
Oznacza to, że poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich na etapie postępowania o pozwolenie na budowę (art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane), następuje wyłącznie w takim zakresie, w jakim przepisy, zwłaszcza techniczno-budowlane, wprowadzają określone wymogi, m.in. co do sytuowania obiektu na działce budowlanej.
Przewidziana w art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane ocena ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich dokonywana jest z punktu widzenia obowiązujących przepisów prawa. Właścicielowi sąsiedniej nieruchomości przysługuje zatem ochrona przed sposobem zabudowy nieruchomości sąsiedniej, jeżeli projektowany sposób zabudowy koliduje z jego prawnie chronionym interesem (tak również Naczelny Sąd Administracyjny w przywoływanym przez skarżącą w skardze wyroku z dnia 16 listopada 2005 r., sygn. II OSK 672/05, Baza Orzeczeń LEX nr 203713). Jak to podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 marca 2010 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II OSK 465/09 (Baza Orzeczeń LEX nr 577666):
"O naruszeniu interesu osób trzecich można mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy. Ochrona takich interesów w procesie inwestycyjnym nie może prowadzić do sytuacji, w której to osoby trzecie, a nie inwestorzy - właściciele nieruchomości, na której mają powstać planowane inwestycje, decydować będą o dopuszczalności wybudowania obiektów budowlanych, miejscu posadowienia takich obiektów, rodzaju obiektu budowlanego i to nawet z naruszeniem ogólnego interesu społecznego." (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 listopada 2007 r., sygn. akt II OSK 1489/06, Baza Orzeczeń LEX nr 425367, podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 9 maja 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 223/08, Baza Orzeczeń LEX nr 509826, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Lu 211/08, Baza Orzeczeń LEX nr 510195).
W wyroku z 3 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 436/07, (Baza orzeczeń LEX nr 468755) Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę: cyt.: "Rozpoznając wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego przy granicy z sąsiednią nieruchomością, organ administracji publicznej powinien uwzględniać konstytucyjny obowiązek równego traktowania stron (art. 32 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP) jak również przepis art. 144 k.c. Zadaniem organu jest zatem takie wyważenie interesów stron, aby inwestycja realizowana była w sposób nie naruszający uzasadnionych interesów właściciela działki sąsiedniej, ale z zachowaniem uprawnień inwestora. Wyważenie to następuje w oparciu o przepisy prawa, w tym m. in. warunki techniczne przewidziane w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (...)."
Zauważenia wymaga, że w przypadku badania decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotem kontroli nie jest merytoryczna poprawność sporządzonego projektu budowlanego. Weryfikacja działań organu przez sąd może dotyczyć tylko kwestii zgodności z prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym. W zakresie, w jakim poprawność projektu budowlanego zależy od wiedzy technicznej, kontrola sądu nie jest ani możliwa, ani dopuszczalna. Odpowiedzialność w tej kwestii spoczywa na projektancie i osobach sprawdzających projekt (art. 20 ustawy - Prawo budowlane). Projektant w szczególności ma obowiązek opracować projekt zgodnie z prawem i zasadami wiedzy technicznej, zapewnić w jego opracowaniu udział osób posiadających uprawnienia do projektowania w odpowiedniej specjalności oraz zagwarantować sprawdzenie projektu pod względem zgodności z przepisami przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń.
Zarówno projektant jak i osoba sprawdzająca dołączają do projektu oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Oświadczenie takie, jak również dokumenty poświadczające posiadanie przez osoby projektujące i sprawdzające wymaganych uprawnień, powinny znajdować się w aktach administracyjnych sprawy.
W ocenie Sądu organy nie sprostały wymogom wynikającym z ustawy prawo budowlane i K.p.a.
Organ I instancji zatwierdzając projekt budowlany i udzielając pozwolenia na budowę ograniczył się jedynie do lakonicznego stwierdzenia, że złożony przez inwestora projekt spełnia wszelkie wymagania, nie odnosząc się do oceny złożonych dokumentów, a w szczególności nie dokonując kontroli projektu zagospodarowania terenu, co wyraźnie wynika z treści art. 35 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego.
Co istotne organ I instancji całkowicie pominął zastrzeżenia uczestników postępowania w zakresie nasłonecznienia, w sytuacji gdy w projekcie brak było odniesienia do powyższej kwestii.
W cenie Sądu organ I instancji (podobnie organ odwoławczy) zbagatelizował również ocenę realizacji inwestycji w związku z ustaleniami planu miejscowego.
Z kolei organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie uchylające zaskarżoną decyzję i odmawiające pozwolenia na budowę - w oparciu naruszenie przepisów: § 13 i § 60 rozporządzenia. Nie dostrzegł przy tym pewnych sprzeczności wynikającej z przedłożonej opinii, a także nie rozpoznał sprawy nas nowo, czym naruszył przepisy postępowania.
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że uzasadnione są zarzuty odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania.
Ponadto za częściowo uzasadnione należy uznać wywody skarżącego w zakresie naruszenia § 13 i § 60 rozporządzenia, bowiem w konsekwencji to skarżący poniósł konsekwencje opinii sporządzonej przez biegłego co do analizy nasłonecznienia i przesłaniania dla poszczególnych okien w budynkach zlokalizowanych na działkach sąsiednich.
Stosownie do § 60 ust. 1 rozporządzenia, pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 8.00-16.00, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 7.00-17.00. Jednocześnie w myśl § 60 ust. 2 cyt. rozporządzenia, w mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie wymagania określonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia.
Z ustaleń faktycznych organów (organu odwoławczego) nie wynika czy inwestycji należałoby nadać kwalifikację prawną śródmiejskiej zabudowy uzupełniającej, co powodowałoby, że zastosowane kryterium minimalnego czasu nasłonecznienia odnosiłoby się do wskaźnika określonego w § 60 ust. 2 rozporządzenia, tj. 1,5 godziny.
Nie powinno budzić bowiem wątpliwości to, że organ rozpoznający wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę zobowiązany jest ocenić, na podstawie przedstawionej dokumentacji projektowej, czy dojdzie do poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego), ze szczególnym uwzględnieniem m.in. przepisów dotyczących nasłonecznienia pomieszczeń budynków sąsiadujących z planowaną inwestycją. Projektowana zabudowa powinna spełniać odpowiednie wymogi nasłonecznienia określone w § 60 rozporządzenia. Obowiązkiem właściwego organu jest nie tylko zbadanie, czy osoby uprawnione uczestniczyły w przygotowaniu projektu, lecz także, czy rzeczywiście załączone rysunki mogą posłużyć dla oceny nasłonecznienia sąsiednich, istniejących budynków, a nadto dokonać stosownych obliczeń, które ewentualne twierdzenia inwestora pozwalają aprobować, bądź merytorycznie zakwestionować (por. wyrok NSA z dnia 3 listopada 2016 r. sygn. II OSK 191/15; wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2011 r. sygn. II OSK 1138/10).
Z treści § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych wynika niewątpliwe wymaganie, by odpowiedni dla danego typu zabudowy czas nasłonecznienia był zapewniony "w dniach równonocy (21 marca i 21 września)", co należy – zdaniem Sądu - rozumieć jako konieczność ustalenia, że w obu tych dniach tenże warunek podlega spełnieniu.
W tej sytuacji stanowisko skarżącego w przedmiotowym zakresie jest chybione.
Dodać należy, że na czas słoneczny prawdziwy i kąt padania promieni słonecznych w dniach równonocy wiosennej i jesiennej wpływa również eliptyczność orbity Ziemi i zmienne tempo ruchu Ziemi po swojej orbicie, co bywa określane zjawiskiem analemmy (por. M. Lose, Nasłonecznienie mieszkań. Przepisy, praktyka i rzeczywistość, Cursiva 2015, s. 9 i n.).
Powyższe decyduje o tym, że weryfikacja faktycznego nasłonecznienia pomieszczenia, czego wymaga § 60 rozporządzenia, nie może, opierać się na zaprezentowaniu czasu nasłonecznienia dla dowolnego dnia równonocy.
Słuszne jest zatem stanowisko organu odwoławczego, że projektant powinien przygotować dwie analizy odrębnie na dzień 21 marca i osobno na dzień 21 września.
Sąd nie podziela jednak stanowiska organu odwoławczego, aby niepełną czy nawet wadliwą opinię – ekspertyzę sporządzoną na zlecenie organu obarczać inwestora.
W tym zakresie Sąd dostrzega sprzeczność w opinii biegłego P. U., który w konkluzji stwierdził, iż realizacja zamierzenia inwestycyjnego na działce nr ew. [...] uniemożliwi naturalne oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oknami nr 1, 2 i 3 (pkt 6.04 opinii), co z kolei nie odpowiada twierdzeniom biegłego w pkt 6.01, 6.02, 6.03 opinii.
Reasumując Sąd stwierdza, że żaden z organów architektonicznych nie dokonał prawidłowej oceny wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego, w kontekście przepisów art. 35, art. 32 ust. 4 prawa budowlanego. Przeprowadzona ocena narusza niewątpliwie art. 107 § 3, art. 7, art. 77 § 1 K.p.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organy uwzględnią uwagi Sądu w zakresie art. 35, art. 32 ust. 4 prawa budowlanego,.
W szczególności organy odniosą się i dokonają oceny czy planowana rozbudowa z nadbudową (co należy zakwalifikować odpowiednio do przepisów prawa budowlanego) – stanowi w kontekście planu miejscowego nieuciążliwe usługi komercyjne. Ma to istotne znaczenie, a zostało pominięte w ocenie organów, bowiem z projektu budowlanego wynika, że planowany obiekt po rozbudowie jest na 60 osób. Plan z kolei przewiduje nieuciążliwe usługi komercyjne, zatem należało dokonać oceny czy planowany na 60 osób obiekt stanowi małą gastronomię.
Rację miał organ odwoławczy, że z decyzji organu I instancji nie wynika odniesienie się do przepisów p/poż co należało zawrzeć w decyzji. Natomiast organ
I instancji stwierdził jedynie, że ściany budynku są wykonane z izolacjami wygłuszającymi hałas. Ocena odnosząca się do § 271 – 273 rozporządzenia ma istotne znaczenie w kontekście usytuowania obiektu inwestora – w bliskiej odległości od innych budynków, dlatego nie może być pominięta przez organ I instancji.
Odnosząc się z kolei do § 13 i § 60 rozporządzenia, stwierdzić należy, że organ
I instancji w sposób nieuprawniony, naruszający art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. wskazał, że projektowana rozbudowa nie pozbawia budynków na działkach sąsiednich dostępu do światła, co stanowi ewidentne naruszenie przepisów postępowania w sytuacji gdy na etapie prowadzonego postępowania, uczestnicy postępowania – sąsiednich działek podnosili tę okoliczność. Nawiązując do § 13 rozporządzenia organy (organ I instancji) powinien wyjaśnić kwestię zabudowy śródmiejskiej (§ 13 ust. 4 rozporządzenia), co z kolei ma istotne znaczenie dla przyjęcia § 60 ust. 1 lub § 60 ust. 1 rozporządzenia.
Niewątpliwie za konieczne Sąd uznaje przeprowadzenie ponownej opinii w zakresie nasłonecznienia: wyliczenia biegłego powinny dotyczyć obu dni równonocy - dwie analizy odrębnie na dzień 21 marca i osobno na dzień 21 września, zgodnie z wytycznymi. Dopiero dysponując prawidłowo sporządzoną analizą nasłonecznienia należy dokonać oceny projektowanej inwestycji w kontekście § 60 rozporządzenia.
Sąd dopatrzył się także brak oceny w zakresie powierzchni biologicznie czynnej i w tym zakresie należy dokonać tej oceny po dołączeniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Jednocześnie Sąd sygnalizuje, iż przedłożony projekt zagospodarowania działki jest mało czytelny, zawiera liczne skreślenia, dopiski, brak na nim czytelnej i przejrzystej legendy.
Za chybione Sąd uważa zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone decyzje z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego tj. § 60 rozporządzenia, co miało wpływ na wynik postępowania oraz z uwagi na naruszenie przepisów postepowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania.
Sąd orzekł o kosztach postępowania na postawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.