Spis treści ustawy
Art. 24 ustawa o ochronie przyrody
Aktualne brzmienie
Art. 24.
1.Na obszarze chronionego krajobrazu mogą być wprowadzone następujące zakazy:
1)zabijania dziko występujących zwierząt, niszczenia ich nor, legowisk, innych schronień i miejsc rozrodu oraz tarlisk, złożonej ikry, z wyjątkiem amatorskiego połowu ryb oraz wykonywania czynności związanych z racjonalną gospodarką rolną, leśną, rybacką i łowiecką;
2)realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
3)likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, jeżeli nie wynikają one z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wodnego lub budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych;
4)wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu;
5)wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym, przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub utrzymaniem, budową, odbudową, naprawą lub remontem urządzeń wodnych;
6)dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli służą innym celom niż ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna lub rybacka;
7)likwidowania naturalnych zbiorników wodnych, starorzeczy i obszarów wodno-błotnych;
8)budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od:
b)zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 389 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne
–z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej;
9)lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200 m od linii brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego.
1a.Na obszarze chronionego krajobrazu, dla terenów:
1)objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i położonych w strefach, o których mowa w art. 23a ust. 1 pkt 1, wprowadza się zakazy:
a)lokalizowania nowych obiektów budowlanych,
b)zalesiania;
2)nieobjętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego położonych w strefach, o których mowa w art. 23a ust. 1 pkt 1, wprowadza się zakazy:
a)lokalizowania nowych obiektów budowlanych,
b)lokalizowania nowych obiektów budowlanych odbiegających od lokalnej formy architektonicznej,
c)lokalizowania nowych obiektów budowlanych o wysokości przekraczającej 2 kondygnacje lub 7 m,
d)zalesiania.
1b.Na obszarze chronionego krajobrazu zakazuje się niszczenia i uszkadzania obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym wskazanych w uchwale, o której mowa w art. 23a ust. 1.
1)wykonywania zadań na rzecz obronności kraju i bezpieczeństwa państwa;
2)prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem powszechnym;
3)realizacji inwestycji celu publicznego;
4)wykonywania zadań wynikających z planu ochrony, zadań ochronnych lub planu zadań ochronnych.
3.Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nie dotyczy realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których przeprowadzona ocena oddziaływania na środowisko wykazała brak negatywnego wpływu na ochronę przyrody i ochronę krajobrazu obszaru chronionego krajobrazu.
3a.Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, nie dotyczy usunięcia drzewa lub krzewu należącego do IGO stwarzającego zagrożenie dla Unii lub do IGO stwarzającego zagrożenie dla Polski, znajdującego się w obrębie zadrzewienia.
4.Uchwała, o której mowa w art. 23 ust. 2, może określać odległości mniejsze niż określone w ust. 1 pkt 8 i 9, w sposób prowadzący do zwiększenia swobody w zakresie zagospodarowania i użytkowania terenu.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 16.10.2026, tekst z 3.08.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- art. 5 pkt 2e definicjakrajobraz – krajobraz w rozumieniu art. 2 pkt 16e ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130, 1907 i 1940 oraz z 2025 r. poz. 527, 680 i 1668);
- art. 5 pkt 15a definicjaroślina, zwierzę lub grzyb dziko występujący – roślinę, zwierzę lub grzyba:
- art. 5 pkt 16a definicjarzeka – każdy ciek naturalny w rozumieniu art. 16 pkt 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2025 r. poz. 960 i 1535);
- art. 5 pkt 22 definicjaudostępnianie – umożliwianie korzystania z parku narodowego, rezerwatu przyrody lub niektórych ich obszarów i obiektów w celach naukowych, edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, sportowych, filmowania, fotografowani…
- art. 5 pkt 26a definicjadrzewo – wieloletnią roślinę o zdrewniałym jednym pędzie głównym (pniu) albo zdrewniałych kilku pędach głównych i gałęziach tworzących koronę w jakimkolwiek okresie podczas rozwoju rośliny;
- art. 5 pkt 26b definicjakrzew – wieloletnią roślinę rozgałęziającą się na wiele równorzędnych zdrewniałych pędów, nietworzącą pnia ani korony, niebędącą pnączem;
- art. 5 pkt 26e definicjażywotność drzewa lub krzewu – prawidłowy przebieg ogółu procesów życiowych drzewa lub krzewu;
- art. 5 pkt 27 definicjazadrzewienie – pojedyncze drzewa, krzewy albo ich skupiska niebędące lasem w rozumieniu ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2025 r. poz. 567) lub plantacją, wraz z terenem, na którym występują, i pozosta…
- art. 8e ust. 6 definicjaDyrektor parku narodowego realizuje zadania związane z zapobieganiem rozprzestrzenianiu się w środowisku inwazyjnego gatunku obcego stwarzającego zagrożenie dla Unii, zwanego dalej „IGO stwarzającym zagrożenie dla Unii”,…
- art. 17 ust. 2 pkt 4 definicjarealizacji inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zwanej dalej „inwestycją celu publicznego”.
- Prawo wodne art. 389 pkt 1 odesłanieusługi wodne;
- art. 23a ust. 1 pkt 1 odesłaniewyznacza, w granicach krajobrazów priorytetowych zidentyfikowanych w ramach audytu krajobrazowego, o którym mowa w art. 38a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, strefy ochrony kra…
Orzeczenia i interpretacje 179
Powołują ten przepis: 4 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS) i 175 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA); najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Wyrok WSA w Opolu z 20 sierpnia 2026 r., I SA/Op 450/26
- Wyrok WSA w Kielcach z 18 grudnia 2024 r., II SA/Ke 246/24
- Wyrok WSA w Olsztynie z 3 grudnia 2024 r., II SA/Ol 824/24
- Wyrok WSA w Olsztynie z 14 listopada 2024 r., II SA/Ol 731/24
- Wyrok NSA z 3 września 2024 r., II OSK 2196/23
- Wyrok WSA w Lublinie z 7 maja 2024 r., II SA/Lu 104/24
- Wyrok NSA z 21 marca 2024 r., III OSK 1515/22
- Wyrok WSA w Warszawie z 12 marca 2024 r., VII SA/Wa 2803/23
- Wyrok NSA z 7 lutego 2024 r., II OSK 2360/22
- Wyrok WSA w Warszawie z 12 grudnia 2023 r., VII SA/Wa 2480/23
Wszystkie (179) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
3 brzmień, obecne od 11.09.2015
… zbiorników wodnych, starorzeczy i obszarów wodno-błotnych;
8) lokalizowaniabudowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od:
a) linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych,
b) zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 389 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne
–z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu … linii brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego.2. Zakazy, o których mowa w ust. 1, nie dotyczą:
1a. Na obszarze chronionego krajobrazu, dla terenów:
1) objętych …
… mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu art. 51przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 20013 października 2008 r. - Prawo ochronyo udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
3) likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i … ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem powszechnym;3) realizacji inwestycji celu publicznego.3) realizacji inwestycji celu publicznego.
3. [brzmienie nieustalone]
3a. Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, nie dotyczy usunięcia drzewa lub krzewu należącego do IGO stwarzającego zagrożenie dla Unii lub do IGO stwarzającego zagro …
Odsyłają tu 6
- ustawa o ochronie przyrody art. 23 ust. 2 do art. 24 ust. 1
- ustawa o ochronie przyrody art. 23a ust. 1 pkt 1 do art. 24 ust. 1a
- ustawa o ochronie przyrody art. 23a ust. 5 do art. 24 ust. 1a
- ustawa o ochronie przyrody art. 23a ust. 7 do art. 24 ust. 1a
- ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego art. 29 ust. 5 pkt 4 do art. 24 ust. 1 pkt 2, art. 24 ust. 1 pkt 4, art. 24 ust. 1 pkt 5, art. 24 ust. 1 pkt 6, art. 24 ust. 1 pkt 7, art. 24 ust. 1 pkt 8, art. 24 ust. 1 pkt 9
- ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego art. 29 ust. 5 pkt 5 do art. 24 ust. 1 pkt 2, art. 24 ust. 1 pkt 4, art. 24 ust. 1 pkt 5, art. 24 ust. 1 pkt 6, art. 24 ust. 1 pkt 7, art. 24 ust. 1 pkt 8, art. 24 ust. 1 pkt 9
Odsyła do 11
- Prawo wodne art. 389 pkt 1 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 23a ust. 1 pkt 1 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 23a ust. 1 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 24 ust. 1 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 24 ust. 1 pkt 2 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 24 ust. 1 pkt 3 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 23 ust. 2 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 24 ust. 1 pkt 8 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 24 ust. 1 pkt 9 odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 24 ust. 1a odesłanie
- ustawa o ochronie przyrody art. 24 ust. 1b odesłanie