Ustawa z dnia 18 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw

… zdolności do pracy, niedłużej jednak niż przez 12 miesięcy. 3. O okolicznościach, o których mowa w ust. 1 i 2, orzeka lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. 4. Od orzeczenia lekarza orzecznika ubezpieczonemu przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w terminie i na zasadach przewidzianych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. 5. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może zgłosić zarzut wadliwości orzeczenia lekarza orzecznika w terminie i na zasadach przewidzianych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. 6. Orzeczenie lekarza orzecznika, od którego nie wniesiono sprzeciwu lub co do którego nie wniesiono zarzutu wadliwości, albo orzeczenie komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stanowi podstawę do wydania decyzji w sprawie świadczenia rehabilitacyjnego. 3. O okolicznościach, o których mowa w ust. 1 i 2, orzeka lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Orzeczenie lekarza orzecznika jest wydawane na zasadach i w trybie określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. 4. (uchylony) 5. (uchylony) 6. (uchylony) 7. Świadczenie rehabilitacyjne nie przysługuje osobie uprawnionej do …

… 4 pkt 2, orzeka lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. 6. Do orzeczeńOrzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, o których mowa w ust. 2 i 5, mają odpowiednie zastosowanie przepisy art. 18 ust. 4są wydawane na zasadach i 5w trybie określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

… zdrowotnych; 6) nazwę i siedzibę właściwej izby lekarskiej; 7) informacjęinformacje o cofnięciuposiadaniuupoważnienia, o którym mowa w art. 54 ust. 1. 3. Lekarze, lekarze … 2. 4. (uchylony) 5. Zakład Ubezpieczeń Społecznych: 1) udostępniaNaczelnej Radzie Lekarskiejwłaściwym jednostkom organizacyjnym samorządu zawodowego lekarzy i lekarzy dentystów oraz organom określonym w ustawie z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich (Dz. U. z 2021 r. poz. 1342 oraz z 2023 r. poz. 1234) dla celów postępowania w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej lekarza i lekarza dentysty: a) informacje zgromadzone w rejestrze, o którym mowa w ust. 1, oraz w rejestrze, o którym mowa w art. 55b ust. 1, b) informacje dotyczące kontroli, o której mowa w art. 59 ust. 1, oraz dokumenty zgromadzone w postępowaniach związanych z kontrolą, c) informacje dotyczące cofnięcia upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich, o którym mowa w art. 60 ust. 1–2, oraz dokumenty zgromadzone w tych postępowaniach; 2) udostępniasystemowi informacji w ochronie zdrowia, o którym mowa w ustawie z … zdrowia, informacje zgromadzone w rejestrze, o którym mowa w ust. 1;23) jest uprawniony, w celu udzielenia upoważnienia, o którym mowa w art. 54 ust. 1, albo w celu weryfikacji danych zgromadzonych w rejestrze, o którym mowa w ust. 1, do korzystania z informacji, o których mowa w ust. 2, zgromadzonych w rejestrach lekarzy prowadzonych przez okręgowe rady lekarskie oraz zgromadzonych w Centralnym Rejestrze Lekarzy i Leka …

… lekarzowi przeprowadzającemu badanie, o którym mowa w ust. 3 pkt 1. 4a. Do udostępniania dokumentacji medycznej, o której mowa w ust. 3 pkt 3, stosuje się odpowiednio art. 85i ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. 5. Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiadamia ubezpieczonego o …

Art. 59. 1. Prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby albo orzekania o konieczności osobistego sprawowania przez ubezpieczonego opieki nad chorym członkiem rodziny oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich podlega kontroli. 2. Kontrolę … orzecznicy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. 3. W celu kontrolilekarz orzecznik ZakładuZakład Ubezpieczeń Społecznych może: 1) przeprowadzićskierować ubezpieczonego na badanie lekarskie ubezpieczonego: a)do lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub do lekarza konsultanta, o którym mowa w art. 68 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w wyznaczonym miejscu, b) albo w miejscu jego pobytu,; 2) skierować ubezpieczonego na badanie specjalistyczne przez lekarza konsultanta Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,badania pomocnicze; 3) zażądać od wystawiającego zaświadczenie lekarskie lub od podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, w którym wystawiono zaświadczenie lekarskie, udostępnienia dokumentacji medycznej dotyczącej ubezpieczonego lub chorego członka rodziny, stanowiącej podstawę wydania zaświadczenia lekarskiego lub udzielenia wyjaśnień i informacji w sprawie,; 4) zlecić wykonanie badań pomocniczychzażądać od ubezpieczonego udzielenia wyjaśnień i informacji w wyznaczonym terminiesprawie. 4. Ubezpieczony jest obowiązany udostępnić posiadaną dokumentację … lekarzowi przeprowadzającemu badanie, o którym mowa w ust. 3 pkt 1 i 2. 5. Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawi …

… powtarzającego się naruszania zasad określonych w art. 55 ust. 1-–3, art. 55a ust. 6, 7 i 9, art. 57 oraz art. 5759 ust. 3 pkt 3Zakład Ubezpieczeń Społecznych może, w drodze decyzji, cofnąć … (uchylony) 4. Od decyzji, o której mowa w ust. 1-3–2a, stronie przysługuje odwołanieprawo do ministra właściwegowniesienia wniosku do spraw zabezpieczenia społecznegoPrezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego. 5. Do decyzji, o których mowa w ust. 1-3–2a i art. 54, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania …

Art. 68. 1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz płatnicy składek, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, są uprawnieni do kontrolowania ubezpieczonych co do prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy zgodnie z ich celem oraz są upoważnieni do formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich. 2. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Lekarskiej, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy oraz formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich.1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest uprawniony do przeprowadzania kontroli ubezpieczonych oraz osób po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego co do prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy zgodnie z ich celem. 1a. Płatnicy składek, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, są uprawnieni do przeprowadzania kontroli ubezpieczonych, którym wypłacają zasiłki, co do prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy zgodnie z ich celem. 1b. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przeprowadza kontrolę co do prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy ubezpieczonych, którym zasiłki wypłacają płatnicy składek, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, na wniosek tych płatników składek lub z urzędu. 1c. Kontrolą, o której mowa w ust. 1–1b, obejmuje się również ubezpieczonych oraz osoby po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, które nie mogą wykonywać pracy z przyczyn określonych w art. 6 ust. 2 pkt 1 i 1a. 1d. Płatnicy składek są …

… 3 i 4 i art. 63–68f oraz przepisy wydane na podstawie art. 61b ust. 6 i art. 68g.

… ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 20192025 r. poz. 645501 i 1083 oraz z 2026 r. poz. 26), Zakład udostępnia: 1) pracownikom medycznym oraz osobom wykonującym: 1a) zawód medyczny, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 20182025 r. poz. 2190450, 620, 637 i 2219 oraz z 2019 r. poz. 492, 730 i 9591211), 2b) czynności pomocnicze przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych, o … 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z20192024 r. poz. 1127 i 1128581 oraz z 2026 r. poz. 26) - – upoważnionym do wykonywania czynności określonych w art. 41a ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2019 r. poz. 537, 577, 730 i 1590) lub art. 54a ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa; 2) lekarzom konsultantom – dla celów wydawania opinii specjalistycznych w postępowaniach dotyczących realizacji zadań, o których mowa w art. 68 ust. 1 pkt 5. 2. Zakład ponosi odpowiedzialność jedynie za wykorzystanie … przez Zakład. 3. Informację o certyfikatach, o których mowa w ust. 1 pkt 1, Zakład udostępnia ministrowi właściwemu do spraw zdrowia, w formie elektronicznej.

… może finansować inne działania dotyczące prewencji rentowej. 2a. Skierowanie na rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej nie wymaga wydania decyzji. 3. Do zamówień, o których mowa w ust. 2 pkt 3, nie stosuje się …

… organizacyjnych Zakładu, ich zastępców oraz głównych księgowych; 5) zwierzchni nadzór nad orzecznictwem lekarskim dla celów ubezpieczeń społecznych; 5) zwierzchni nadzór nad: a) wydawaniem orzeczeń dla potrzeb ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych, innych świadczeń należących do właściwości Zakładu oraz dla celów realizacji zadań zleconych Zakładowi na podstawie innych ustaw, b) kontrolą orzecznictwa o czasowej niezdolności do pracy; 5a) określanie właściwości terenowych jednostek organizacyjnych Zakładu w zakresie realizacji zadań, o których mowa w art. 68 ust. 1 pkt 5, biorąc pod uwagę w szczególności względy ich dostępności dla osób zainteresowanych i potrzebę zapewnienia odpowiedniej obsady kadrowej; 6) przyznawanie świadczeń w drodze wyjątku; 6a) przyznawanie …

… interes osób wezwanych oraz możliwości finansowe Zakładu. 5. W sprawach świadczeń z ubezpieczeń społecznych Zakład ma prawo do nieodpłatnego korzystania z dokumentacji medycznej zakładów opieki zdrowotnej.5. (uchylony)

… stanów faktycznych mających wpływ na prawo lub wysokość świadczeń,; 2) informowania o wszelkich zmianach mających wpływ na świadczenie,; 3) przedkładania na żądanie środków dowodowych,; 4) osobistego stawiennictwa, jeżeli okoliczności sprawy tego wymagają,; 5) poddania się badaniom lekarskim, badaniom psychologicznym lub badaniom przeprowadzanym przez osoby wykonujące samodzielny zawód medyczny, a także leczeniu lub rehabilitacji, jeżeli oczekuje się, że leczenie lub rehabilitacja przywróciprzywrócą zdolność do pracy lub spowodujespowodują, że zdolność do pracy zostanie zachowana.

… społecznych; 5) wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych; 6) odmowy skierowania na rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej. 1a. Zakład zawiesza postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1 …

Art. 85a. 1. Zadania, o których mowa w art. 68 ust. 1 pkt 5, są realizowane w terenowych jednostkach organizacyjnych Zakładu przez lekarzy orzeczników oraz przez osoby wykonujące samodzielny zawód medyczny. 2. Fizjoterapeuta może wydawać orzeczenia w sprawach rehabilitacji …

… w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego,gospodarki surowcami energetycznymi w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki i ministrem właściwym do spraw gospodarki surowcami energetycznymi zabezpieczenia społecznego; 5) pod ziemią na stanowiskach dozoru ruchu oraz kierownictwa ruchu … w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw gospodarki, surowcami energetycznymi w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki surowcami energetycznymi i ministrem właściwym do spraw zabezpieczenia społecznego ; 6) w charakterze członków drużyn ratowniczych kopalń określonych w …

… pod ziemią, w kopalniach siarki lub w kopalniach węgla brunatnego. 3. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego,gospodarki surowcami energetycznymi w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki i ministrem właściwym do spraw gospodarki surowcami energetycznymi zabezpieczenia społecznego, w drodze rozporządzenia, określi szczegółowo stanowiska pracy, na … zalicza się zgodnie z ust. 1 i 2 w wymiarze półtorakrotnym. 4. Minister właściwy do spraw gospodarki, surowcami energetycznymi w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki surowcami energetycznymi i ministrem właściwym do spraw zabezpieczenia społecznego , określi, w drodze rozporządzenia, zasady ewidencjonowania przez …

… do pracy na okres wskazany w orzeczeniu lekarza orzecznika lub w orzeczeniu komisji lekarskiej. 2. W razie orzeczenia o celowości przekwalifikowania zawodowego …

Art. 126. Osoba, która złożyła wniosek o przyznanie świadczenia, do którego prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy oraz do samodzielnej egzystencji, oraz osoba mająca ustalone prawo do takiego świadczenia jest zobowiązanaobowiązana, na żądanie organu rentowego, poddać się badaniom lekarskim oraz, na wniosek lekarza orzecznika lub na wniosek komisji lekarskiej, badaniom psychologicznym lub badaniu przez osobę wykonującą samodzielny zawód medyczny, o której mowa w art. 4 pkt 21 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, jeżeli są one niezbędne do ustalenia prawa do świadczeń określonych ustawą. Przepis art. 134 ust. 1 pkt 3 stosuje się odpowiednio.

… osoba uprawniona do świadczeń nie poddała się badaniu lekarskiemu, psychologicznemu lub psychologicznemubadaniu przez osobę wykonującą samodzielny zawód medyczny, o której mowa w art. 4 pkt 21 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, bez uzasadnionych przyczyn, mimo wezwania organu rentowego; 4) …

… celu ustalenia trwałej niezdolności do pełnienia obowiązków asesora. Orzeczenie lekarza orzecznika jest wydawane na zasadach i w trybie określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Koszty badania pokrywa podmiot kierujący na badanie.

… uznany przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za całkowicietrwale niezdolnego do pełnienia obowiązków asesora lub bez uzasadnionej …

… albo sądu apelacyjnego, a także Ministrowi Sprawiedliwości. § 6. OdOrzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, o którym mowa w § 3 i 4, jest wydawane na zasadach i w trybie określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. § 7. Koszty badania i wydania orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, o którym mowa w § 3 i 4, sędziemu przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w ciągu 7 dni od dnia doręczenia tego orzeczenia. § 7. Koszty badania i wydania orzeczenia przez lekarza orzecznika oraz komisję lekarską Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pokrywa Skarb Państwa ze środków pozostających w dyspozycji Ministra Sprawiedliwości.