Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści ustawy

Art. 37 ustawa o gospodarce nieruchomościami

Obowiązuje od 7.09.2025Stan prawny na 16.10.2026Źródło: ELI / Sejm RP, oficjalny PDF ↗
Cała ustawa

Aktualne brzmienie

Art. 37.
1.Z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, nieruchomości są sprzedawane lub oddawane w użytkowanie wieczyste w drodze przetargu.
2.Nieruchomość jest zbywana w drodze bezprzetargowej, jeżeli:
1)jest zbywana na rzecz osoby, której przysługuje pierwszeństwo w jej nabyciu, stosownie do art. 34;
2)zbycie następuje między Skarbem Państwa a jednostką samorządu terytorialnego oraz między tymi jednostkami;
3)jest zbywana na rzecz osób, o których mowa w art. 68 ust. 1 pkt 2;
4)zbycie następuje w drodze zamiany lub darowizny;
5)sprzedaż nieruchomości następuje na rzecz jej użytkownika wieczystego;
6)przedmiotem zbycia jest nieruchomość lub jej części, jeśli mogą poprawić warunki zagospodarowania nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub oddanej w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierza tę nieruchomość lub jej części nabyć, jeżeli nie mogą być zagospodarowane jako odrębne nieruchomości;
7)ma stanowić wkład niepieniężny (aport) do spółki albo wyposażenie nowo tworzonej państwowej lub samorządowej osoby prawnej, lub majątek tworzonej fundacji;
8)jest zbywana na rzecz zarządzającego specjalną strefą ekonomiczną, na której terenie jest położona;
9)przedmiotem zbycia jest udział w nieruchomości, a zbycie następuje na rzecz innych współwłaścicieli nieruchomości;
10)jest zbywana na rzecz kościołów i związków wyznaniowych, mających uregulowane stosunki z państwem, na cele działalności sakralnej;
11)jest sprzedawana partnerowi prywatnemu lub spółce, o której mowa w art. 14 ust. 1 albo 1a ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym, jeżeli sprzedaż stanowi wniesienie wkładu własnego podmiotu publicznego, a wybór partnera prywatnego nastąpił w trybie przewidzianym w art. 4 ust. 1 lub 2 powołanej ustawy;
12)jest zbywana na rzecz podmiotów, o których mowa w art. 61 ust. 1;
13)jest zbywana na rzecz spółki celowej utworzonej na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U. z 2020 r. poz. 2008 oraz z 2026 r. poz. 160) lub właściwych podmiotów wymienionych w art. 17 ust. 2 tej ustawy, realizujących przedsięwzięcia Euro 2012, w celu ich wykonania, w sytuacji gdy jej nabycie przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego nastąpiło w trybie przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012;
14)jest zbywana na rzecz inwestora realizującego inwestycję w zakresie budowy obiektu energetyki jądrowej zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 czerwca 2011 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. z 2025 r. poz. 1156);
15)jest zbywana na rzecz inwestora realizującego inwestycję w zakresie terminalu lub inwestycję towarzyszącą zgodnie z przepisami ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Świnoujściu (Dz. U. z 2025 r. poz. 1222);
16)jest zbywana na rzecz inwestora realizującego strategiczną inwestycję w zakresie sieci przesyłowej zgodnie z przepisami ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1199);
17)jest zbywana na rzecz inwestora realizującego inwestycję w zakresie infrastruktury dostępowej realizowanej na podstawie ustawy z dnia 24 lutego 2017 r. o inwestycjach w zakresie budowy drogi wodnej łączącej Zalew Wiślany z Zatoką Gdańską (Dz. U. z 2024 r. poz. 285);
18)jest zbywana na rzecz Krajowego Zasobu Nieruchomości;
19)jest zbywana na rzecz Spółki Celowej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1747 oraz z 2025 r. poz. 1531);
20)jest sprzedawana finansującemu wybranemu w trybie ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1320, z późn. zm. ), z równoczesnym zawarciem umowy leasingu, na mocy której finansujący nieodwołalnie zobowiązuje się przenieść na zbywcę albo podmiot wskazany przez zbywcę własność tej nieruchomości po upływie oznaczonego w umowie czasu trwania leasingu, zapłacie ostatniej raty albo w razie rozwiązania umowy leasingu z innych przyczyn;
21)jest zbywana na rzecz inwestora realizującego inwestycję w zakresie budowy Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 – Oddziału Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku realizowanej na podstawie ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o inwestycjach w zakresie budowy Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 – Oddziału Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku (Dz. U. z 2024 r. poz. 100);
22)jest zbywana na rzecz inwestora realizującego inwestycję w zakresie budowy portu zewnętrznego zgodnie z przepisami ustawy z dnia 9 sierpnia 2019 r. o inwestycjach w zakresie budowy portów zewnętrznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1852 oraz z 2025 r. poz. 409);
23)jest zbywana na rzecz inwestora realizującego inwestycje w zakresie budowy strzelnic realizowanych przez uczelnie na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o inwestycjach w zakresie budowy strzelnic realizowanych przez uczelnie (Dz. U. poz. 1906);
24)jest zbywana na rzecz inwestora strategicznej inwestycji realizującego strategiczną inwestycję w zakresie potrzeb obronności państwa na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2025 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie potrzeb obronności państwa lub kluczowych inwestycji w zakresie potrzeb obronności państwa lub bezpieczeństwa publicznego oraz ustanawiania stref ochronnych terenów zamkniętych (Dz. U. poz. 1080).
3.Wojewoda albo minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa – w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, albo odpowiednia rada lub sejmik województwa, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego, mogą podjąć odpowiednio zarządzenie albo uchwałę o odstąpieniu od zbycia w drodze przetargu nieruchomości:
1)przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe lub na realizację urządzeń infrastruktury technicznej albo innych celów publicznych, jeżeli cele te będą realizowane przez podmiot, dla którego są to cele statutowe i którego dochody przeznacza się w całości na działalność statutową;
2)zabudowanych na podstawie zezwolenia na budowę lub których zabudowa została zalegalizowana zgodnie z procedurami przewidzianymi w odrębnych przepisach, jeżeli o nabycie nieruchomości ubiega się osoba, która dzierżawi lub użytkuje nieruchomość na podstawie umowy zawartej na co najmniej 10 lat.
3a.Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio w odniesieniu do nieruchomości:
1) (uchylony)
2)w stosunku do których wygasło użytkowanie wieczyste na skutek upływu okresu ustalonego w umowie lub decyzji administracyjnej, jeżeli o nabycie nieruchomości ubiega się dotychczasowy użytkownik wieczysty nieruchomości albo jego spadkobierca.
3b.Przepisu ust. 3 nie stosuje się, jeżeli o nabycie nieruchomości ubiega się więcej niż jeden podmiot spełniający warunki określone w tym przepisie.
4.Zawarcie umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony następuje w drodze przetargu. Wojewoda albo odpowiednia rada lub sejmik mogą wyrazić zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia tych umów.
4a.Umowy użytkowania, najmu lub dzierżawy zawiera się w drodze bezprzetargowej:
1)na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony, jeżeli:
a)użytkownikiem, najemcą lub dzierżawcą nieruchomości jest organizacja pożytku publicznego,
b)użytkownikiem nieruchomości jest stowarzyszenie ogrodowe w rozumieniu ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1073);
2)na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata, ale nieprzekraczający czasu trwania umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym, jeżeli użytkownikiem, najemcą lub dzierżawcą nieruchomości jest partner prywatny lub spółka, o której mowa w art. 14 ust. 1 albo 1a ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym, jeżeli oddanie w użytkowanie, najem albo dzierżawę stanowi wniesienie wkładu własnego podmiotu publicznego, a wybór partnera prywatnego nastąpił w trybie przewidzianym w art. 4 ust. 1 lub 2 tej ustawy.
5.Minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa może odstąpić od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umów, o których mowa w ust. 3 i 4, w odniesieniu do nieruchomości, o których mowa w art. 57 ust. 1, oraz do nieruchomości ujętych w ewidencji, o której mowa w art. 60 ust. 2 pkt 1, bez konieczności odpowiednio zwolnienia z obowiązku lub wyrażenia zgody przez wojewodę.

Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 16.10.2026, tekst z 3.08.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.

Powiązane przepisy

  • art. 4 pkt 2 definicja
    zasobie nieruchomości – należy przez to rozumieć nieruchomości, które stanowią przedmiot własności Skarbu Państwa, gminy, powiatu lub województwa i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste, oraz nieruchomości będące pr…
  • art. 4 pkt 3b definicja
    zbywaniu albo nabywaniu nieruchomości – należy przez to rozumieć dokonywanie czynności prawnych, na podstawie których następuje przeniesienie własności nieruchomości lub przeniesienie prawa użytkowania wieczystego nieruc…
  • art. 4 pkt 9a definicja
    samorządowej osobie prawnej – należy przez to rozumieć osoby prawne powoływane lub tworzone przez organy jednostek samorządu terytorialnego;
  • art. 4 pkt 9b definicja
    jednostce samorządu terytorialnego – należy przez to rozumieć gminę, powiat lub województwo;
  • art. 4 pkt 9d definicja
    radzie lub sejmiku – należy przez to rozumieć radę gminy lub radę powiatu oraz sejmik województwa;
  • art. 4 pkt 12 definicja
    spółce – należy przez to rozumieć spółkę akcyjną lub spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością;
  • art. 34 odesłanie
    W przypadku zbywania nieruchomości osobom fizycznym i prawnym pierwszeństwo w ich nabyciu, z zastrzeżeniem art. 216a, przysługuje osobie, która spełnia jeden z następujących warunków:
  • art. 68 ust. 1 pkt 2 odesłanie
    osobom fizycznym i osobom prawnym, które prowadzą działalność charytatywną, opiekuńczą, kulturalną, leczniczą, oświatową, naukową, badawczo-rozwojową, wychowawczą, sportową lub turystyczną, na cele niezwiązane z działaln…
  • ustawa o partnerstwie publiczno-prywatnym art. 14 ust. 1 odesłanie
    Umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym może przewidywać, że w celu jej wykonania podmiot publiczny i partner prywatny zawiążą spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością albo spółkę akcyjną.
  • ustawa o partnerstwie publiczno-prywatnym art. 14 ust. 1a odesłanie
    Umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym może przewidywać, że w celu jej wykonania partner prywatny nabędzie udziały albo akcje spółki z udziałem podmiotu publicznego. Nabycie może nastąpić w drodze objęcia udziałów w po…
  • art. 4 odesłanie
    Ilekroć w ustawie jest mowa o:
  • art. 61 ust. 1 odesłanie
    Przedstawicielstwom dyplomatycznym lub urzędom konsularnym państw obcych oraz innym przedstawicielstwom i instytucjom zrównanym z nimi w zakresie przywilejów i immunitetów na podstawie ustaw, umów międzynarodowych lub po…

Orzeczenia i interpretacje 558

Powołują ten przepis: 79 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS) i 479 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA); najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.

Wszystkie (558) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści

Historia zmian

13 brzmień, obecne od 7.09.2025
od 7.09.2025 do dziśobowiązujetekst ujednolicony ISAPpotwierdzonestały link
… budowy strzelnic realizowanych przez uczelnie (Dz. U. poz. 1906); 24) jest zbywana na rzecz inwestora strategicznej inwestycji realizującego strategiczną inwestycję w zakresie potrzeb obronności państwa na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2025 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie potrzeb obronności państwa lub kluczowych inwestycji w zakresie potrzeb obronności państwa lub bezpieczeństwa publicznego oraz ustanawiania stref ochronnych terenów zamkniętych (Dz. U. poz. 1080). 3. Wojewoda albo minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i …
od 19.09.2018 do 7.09.2025odtworzone z tekstu ujednoliconegoniepotwierdzonestały link
… partnerowi prywatnemu lub spółce, o której mowa w art. 14 ust. 1 albo 1austawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym, … (Dz. U. z 2024 r. poz. 1747 oraz z 2025 r. poz. 1531);20) jest sprzedawana finansującemu wybranemu w trybie ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1320, z późn. zm. ), z równoczesnym zawarciem umowy leasingu, na mocy której finansujący nieodwołalnie zobowiązuje się przenieść na zbywcę albo podmiot wskazany przez zbywcę własność tej nieruchomości po upływie oznaczonego w umowie czasu trwania leasingu, zapłacie ostatniej raty albo w razie rozwiązania umowy leasingu z innych przyczyn; 21) jest zbywana na r …
od 23.08.2017 do 19.09.2018z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… budowy strzelnic realizowanych przez uczelnie (Dz. U. poz. 1906); 3. Wojewoda -albo minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa – w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, aalbo odpowiednia rada lub sejmik -województwa, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność jednostkijednostek samorządu terytorialnego, mogą podjąć odpowiednio w drodze zarządzenia lub uchwały, mogą zwolnić z obowiązkuzarządzenie albo uchwałę o odstąpieniu od zbycia w drodze przetargu nieruchomościprzeznaczone: 1) przeznaczonychpod budownictwo mieszkaniowe lub na realizację urządzeń … albo innych celów publicznych, jeżeli ce …
od 24.07.2014 do 23.08.2017z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. z 2025 r. poz. 1156); 15) jest zbywana na rzecz inwestora realizującego inwestycję w zakresie terminalu lub inwestycję towarzyszącą zgodnie z przepisami ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Świnoujściu (Dz. U. z 2025 r. poz. 1222); 16) jest zbywana na rzecz inwestora realizującego strategiczną …
od 12.03.2010 do 24.07.2014z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia tych umów. 4a. Umowy użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony zawiera się w drodze bezprzetargowej, jeżeli użytkownikiem, najemcą lub dzierżawcą nieruchomości jest organizacja pożytku publicznego. 5. Minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i …
od 7.01.2010 do 12.03.2010z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… ubiega się więcej niż jeden podmiot spełniający powyższe warunki. 4. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio przy zawieraniuZawarcie umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony następuje w drodze przetargu. Wojewoda albo odpowiednia rada lub sejmik mogą wyrazić zgodę na …
od 15.10.2009 do 7.01.2010z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… jest zbywana na rzecz podmiotów, o których mowa w art. 61 ust. 1; 13) jest zbywana na rzecz spółki celowej utworzonej na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U. z 2020 r. poz. 2008 oraz z 2026 r. poz. 160) lub właściwych podmiotów wymienionych w art. 17 ust. 2 tej ustawy, realizujących przedsięwzięcia Euro 2012, w celu ich wykonania, w sytuacji gdy jej nabycie przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego nastąpiło w trybie przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012; 14) jest zbywana na rzec …
od 1.01.2009 do 15.10.2009z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia tych umów. 5. Minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa może odstąpić od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umów, o których mowa w ust. 3 i 4, w odniesieniu do nieruchomości, o których mowa w art. 57 ust. 1, oraz do nieruchomości ujętych w ewidencji, o której mowa w art. 60 ust. 2 pkt 1, bez konieczności odpowiednio zwolnienia z obowiązku lub wyrażenia zgody przez wojewodę.
od 21.10.2007 do 1.01.2009z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… wieczystego; 6) przedmiotem zbycia jest nieruchomość lub jej części, niezbędne do poprawienia warunkówjeśli mogą poprawić warunkizagospodarowania nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub … nabyć, jeżeli nie mogą być zagospodarowane jako odrębne nieruchomości,;7) ma stanowić wkład niepieniężny (aport) do spółki albo wyposażenie … w trybie przewidzianym w art. 4 ust. 1 lub 2 powołanej ustawy;12) jest zbywana na rzecz podmiotów, o których mowa w art. 61 ust. 1; 14) jest zbywana na rzecz inwestora realizującego inwestycję w … przy zawieraniu umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czasoznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony. Wojewoda albo odpowiednia rada lub sejmik mo …
od 22.09.2004 do 21.10.2007z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… terytorialnego oraz między tymi jednostkami; 3) jest zbywana na zasadachrzecz osób, o których mowa w art. 68 ust. 1 pkt 2,;4) zbycie następuje w drodze zamiany lub darowizny; 5) sprzedaż … na rzecz jej użytkownika wieczystego; 6) przedmiotem zbyciasąjest nieruchomość lub jej części nieruchomości, niezbędne do poprawienia warunków zagospodarowania nieruchomości … własność lub oddanej w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierzatetę nieruchomość lub jej części nabyć, jeżeli nie mogą być zbytezagospodarowanejako odrębne nieruchomości, 7) ma stanowić wkład niepieniężny … specjalną strefą ekonomiczną, na której terenie jest położona;9) przedmiotem zbycia jest udział w nieruchomości, a zbycie …
od 15.02.2000 do 22.09.2004z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… lub samorządowej osoby prawnej, lub majątek tworzonej fundacji; 8) jest zbywana na rzecz zarządzającego specjalną strefą ekonomiczną, na której terenie jest położona; 11) jest sprzedawana partnerowi prywatnemu lub spółce, o której mowa … i których dochody przeznacza się w całości na działalność statutową. Przepisu tego nie stosuje się, w przypadku gdy o nabycie nieruchomości ubiega się więcej niż jeden podmiot spełniający powyższe warunki.
od 1.01.1999 do 15.02.2000z tekstu nowelizacjiniepotwierdzonestały link
… której przysługuje pierwszeństwo w jej nabyciu, stosownie do art. 34,; 2) zbycie następuje między Skarbem Państwa a gminą,jednostką samorządu terytorialnego oraz między tymi jednostkami; 3) jest zbywana na zasadach, o których mowa w art. 68 ust. 1 pkt 2, 4) zbycie następuje w drodze zamiany lub darowizny,; 5) sprzedaż nieruchomości następuje na rzecz jej użytkownika wieczystego,;6) przedmiotem zbycia są części nieruchomości, niezbędne do … części nabyć, jeżeli nie mogą być zbyte jako odrębne nieruchomości,7) ma stanowić wkład niepieniężny (aport) do spółki albo wyposażenie nowo tworzonej państwowej lub komunalnej osoby prawnej, lub majątek tworzonej fundacji. 3. Wojewoda - w odniesieniu do …
od 1.01.1998 do 1.01.1999tekst pierwotny ustawypotwierdzonestały link

Odsyłają tu 10

Odsyła do 14